ព្រឹត្តិការណ៍ព័ត៌មាន
ចំណេះជីវិត
ជំនាញ
យុវជនឆ្នើម
អប់រំកុមារតូច
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍
មាតិកាឌីជីថល
អនាគត
ពន្លកបៃតង
កម្ពុជា 360°
ភ្នំពេញ – លោក ហ៊ូ ក្រើន នាយករងអង្គការហេឡេន ខែល័រ អន្តរជាតិ កម្ពុជា មានប្រសាសន៍ថា អាហារូបត្ថម្ភគឺជាសារជាតិចិញ្ចឹម (nutrients) មានក្នុងអាហារដែលមនុស្សបរិភោគរាល់ថ្ងៃ រួមទាំងភេសជ្ជៈផងដែរ ដែលមានតួនាទីទ្រទ្រង់រាង្គកាយនិងសុខភាពរបស់មនុស្ស ។ បរិមាណសារជាតិចញ្ចឹមមានតិច ឬច្រើនអាស្រ័យលើប្រភេអាហារនីមួយៗ។
ដើម្បីបឺតស្រូបយកសារជាតិចិញ្ចឹមសម្រាប់ប្រើប្រាស់បានដោយរាងកាយ អាហារឬភេសជ្ជះត្រូវឆ្លងកាត់បីតំណាក់កាល ១. អាហារ ឬភេសជ្ជះត្រូវបានហូបចូល ២. រាងកាយបំបែកអហារឬភេសជ្ជះទៅជាសារជាតិចិញ្ចិម និង៣. សារជាតិចិញ្ចឹមធ្វើដំណើរតាមចរន្តឈាម ចូលទៅផ្នែកផ្សេងៗនៃរាងកាយដើម្បីប្រាស់តាមតំរូវការ ។ លោក ហ៊ូ ក្រើន បានឱ្យដឹងថា សារជាតិចិញ្ចឹមចាំបាច់ក្នុងអាហារូបត្ថម្ភចែកជាពីរប្រភេទ រួមមាន ម៉ាក្រូសារជាតិ និងមីក្រូសារជាតិ ។
ទី១. ម៉ាក្រូសារជាតិ (macronutrient) ជាប្រភេទសារជាតិចិញ្ចឹមដែលរាងកាយយើងត្រូវការក្នុងបរិមាណច្រើនមានដូចជា កាបូហាយដ្រេត (ជាតិម្សៅ) ប្រូតេអ៊ីន (សាច់) និងលីពីត (ខ្លាញ់) ។
កាបូហាយដ្រេត (ជាតិម្សៅ) មានប្រភពពីបាយ ឬនំបុ័ងជាដើម ។ មុខងាររបស់កាបូហាយដ្រេត គឺផ្តល់ថាមពល ។ ចំណែកប្រូតេអ៊ីន (សាច់) មានប្រភពពីសាច់មាន់ ត្រី ឬសាច់គោជាដើម ។ ប្រូតេអ៊ីនជួយសាងសង់ជួសជុល និងថែរក្សារកោសិកា និងជាលិការបស់រាងកាយ ដូចជាសាច់ដុំ ស្បែក សរីរាង្គ ឈាម និងឆ្អឹង ។
ដោយឡែកលីពីត (ខ្លាញ់) មានប្រភពពីខ្លាញ់មាន់ ទា ឬប្រេងសណ្តែក ប្រេងបន្លែជាដើម ។ ខ្លាញ់ជួយឱ្យរាងកាយបឺតស្រូបប្រូតេអ៊ីននិងកាបូហាយដ្រេត កាន់តែមានប្រសិទ្ធិភាព ។
ទី២. មីក្រូសារជាតិ (micronutrient) ជាប្រភេទសារជាតិចិញ្ចឹមដែលរាងកាយយើងត្រូវការក្នុងបរិមាណតិចមានដូចជា ជាតិរ៉ែខនិជ និងវីតាមីន ។ ជាតិរ៉ែខនិជចែកជាពីរគឺ មាក្រូរ៉ែ និងមីក្រូរ៉ែ ។
ម៉ាក្រូរ៉ែគឺជារ៉ែដែលរាងកាយយើងត្រូវការក្នុងបរិមាណច្រើនជាងមីក្រូរ៉ែ គឺច្រើនជាង ២៥០មីលីក្រាមជារៀងរាល់ថ្ងៃសម្រាប់មនុស្សម្នាក់ ។ ម៉ាក្រូរ៉ែ មានដូចជាកាល់ស្យូម ប៉ូតាស្យូម ផូស្វ័រ សូដ្យូម ស៊ុលផាត មាញេស្យូម និងក្លរ ។
មីក្រូរ៉ែគឺជារ៉ែដែលរាងកាយយើងត្រូវការក្នុងបរិមាណតិច គឺតិចជាង ២០មីលីក្រាមជារៀលរាល់ថ្ងៃសម្រាប់មនុស្សម្នាក់ ។ មីក្រូរ៉ែមានដូចជាជាតិដែក អ៊ីយ៉ូត ទង់ដែង សង្កសី សេលីញូម កុបព័រ ម៉ូលីដែន ម៉ង់កាណែស បារុន ក្រូម នីកែល ភ្លុយអរ ។
ចំពោះវីតាមីនវិញមានពីរប្រភេទគឺ វីតាមីនរលាយក្នុងទឹកនិងវីតាមីនរលាយក្នុងក្នុងខ្លាញ់ ។ វីតាមីនរលាយក្នុងទឹក មានដូចជា វីតាមីន B1, B2, B6, B12 អាស៊ីតហ្វូលិក អាស៊ីតប៉ង់តានិច វីតាមីន C ។ វីតាមីនរលាយក្នុងខ្លាញ់មានដូចជាវីតាមីន A, D, E, និង K ។
សូមជម្រាបថា បញ្ហាមីក្រូសារជាតិក្នុងចំណីអាហារនៅតែបន្តកើតមាននៅកម្ពុជា និងស្ថិតក្នុងបារម្ភរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ព្រមទាំងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍នានាទាំងក្នុងនិងក្រៅប្រទេស ។ ប៉ុន្តែទន្ទឹមគ្នានេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានប្តេជ្ញាលុបបំបាត់បញ្ហាកង្វះមីក្រូសារជាតិក្នុងចំណីអាហារចាប់ពីឆ្នាំ២០២២ តទៅ ។ នេះបើតាមប្រសាសន៍របស់លោកជំទាវវេជ្ជបណ្ឌិត ប្រាក់ សោភ័ណនារី រដ្ឋលេខាធិកាក្រសួងសុខាភិបាល ៕
ជីវប្រវត្តិ: លោក ម៉ៅ សំណាង ជាការីនិពន្ធផ្នែកអប់រំ និងជាផលិតករព័ត៌មាននៃ AMS Education ។ លោកមានបទពិសោធន៍ការងារជាអ្នកសារព័ត៌មានវិទ្យុ, ពិធីករ និងជាអ្នករាយការណ៍ព័ត៌មានទូរទស្សន៍, និងជាផលិករប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយចម្រុះ។
របាយការណ៍ថ្មី
មើលទាំងអស់ ➧
វិធីសាស្រ្ត ៤ ដើម្បីការពារ និងគ្រប់គ្រងអាការៈ Burnout
ចំណេះជីវិត, បទយកការណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 13/04/2026
ការប្រើគ្រឿងស្រវឹងអាចបំផ្លាញខួរក្បាល ដែលរួមចំណែកនាំឱ្យមានជំងឺវង្វេង
បទយកការណ៍, ព័ត៌មានអន្តរជាតិ, ព្រឹត្តិការណ៍
• 13/04/2026
ព័ត៌មានទូទៅ
មើលទាំងអស់ ➧
ឱកាសអាហារូបករណ៍ ៥០% ពីសាកលវិទ្យាល័យ Adelaide អូស្រ្តាលី
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 24/11/2025
សាកលវិទ្យាល័យ Adelaide ប្រទេសអូស្រ្តាលី បានប្រកាសបើកកម្មវិធីអាហារូបករណ៍ "Adelaide Launch Your Future: ASEAN Scholarship" សម្រាប់និស្សិតឆ្នើមមកពីប្រទេសសមាជិកអាស៊ាន រួមទាំងកម្ពុជាផងដែរ...
អាហារូបករណ៍សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ៥០កន្លែងនៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទវិចិត្រសិល្បៈ
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 20/12/2023
សម្រាប់សិស្ស-និស្សិតដែលមានបំណងចង់សិក្សាជំនាញផ្នែកសិល្បៈ ពេលនេះ គណៈកម្មាធិការអាហារូបករណ៍សិស្ស-និស្សិតក្រីក្រ សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន នឹងផ្តល់អាហារូបករណ៍...
អាហារូបករណ៍កន្លែងស្នាក់នៅសម្រាប់សិស្ស និងនិស្សិតពីអង្គការ ACE ឆ្នាំសិក្សា២០២៣
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 11/07/2023
អង្គការ Advanced Centre for Empowerment (ACE) ប្រកាសផ្ដល់អាហារូបករណ៍កន្លែងស្នាក់សម្រាប់សិស្សថ្នាក់ទី១២ ឬនិស្សិតឆ្នាំទី១ និងចាប់ផ្ដើមឆ្នាំទី២ ។ អាហារូបករណ៍ផ្ដល់កន្លែង...
ឱកាសផ្លាស់ប្ដូរការសិក្សានៅប្រទេសជប៉ុនពីកម្មវិធី IATSS Forum Leadership Program 2026
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 12/06/2025
កម្មវិធី IATSS Forum Leadership Program 2026 កំពុងប្រកាសជ្រើសរើសសិស្ស និស្សិត និងយុវជននៅក្នុងប្រទេសអាស៊ាន ទៅផ្លាស់ប្ដូរការសិក្សានៅប្រទេសជប៉ុនសម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦។ កម្មវិធីផ្ដល់ឱកាសដល់បេក្ខជន យុវតី ដើម្បីអភិវឌ្ឍជំនាញ...
ADB-JSP ផ្ដល់អាហារូបករណ៍សម្រាប់និស្សិតអន្តរជាតិសិក្សានៅ១០ប្រទេសសម្រាប់ឆ្នាំសិក្សា២០២៥
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 28/04/2025
កម្មវិធីអាហារូបករណ៍ ADB-JSP (Asian Development Bank-Japan Scholarship Program) ផ្ដល់អាហារូបករណ៍សិក្សាបរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់នៅសាកលវិទ្យាល័យផ្សេងនៅក្នុងប្រទេសចំនួន១០ ដែលសិក្សា និងស្រាវជ្រាវលើជំនាញ...
អាហារូបករណ៍ថ្នាក់បណ្ឌិតពីកម្មវិធី Rosa Luxemburg នៅប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ឆ្នាំសិក្សា២០២៤
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 22/09/2023
ឱកាសសិក្សាថ្នាក់បណ្ឌិតពីមូលនិធិ Rosa Luxemburg នៃកម្មវីធីសិក្សា DAAD ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ឆ្នាំសិក្សា២០២៤-២០២៥ ។ អាហារូបករណ៍ផ្ដល់ជូនការសិក្សាដល់និស្សិតបរទេស.....
៤គន្លឹះ អាចជួយអ្នកឱ្យទទួលបានអាហារូបករណ៍
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 18/04/2025
ការទទួលបានអាហារូបករណ៍គឺជាឱកាសដ៏ល្អសម្រាប់សិស្សានុសិស្សដែលចង់បន្តការសិក្សាទាំងក្នុង ឬក្រៅប្រទេស។ ទោះជាអាហារូបករណ៍មានការប្រកួតប្រជែងខ្ពស់ក៏ដោយ តែការត្រៀមខ្លួនឱ្យរួចរាល់ អាចជួយពង្រីកឱកាសដល់អ្នកបាន...
រដ្ឋមន្រ្តីអប់រំផ្តល់អាហារូបករណ៍ ១០០% នៅវិទ្យាស្ថានគរុកោសល្យបាត់ដំបង ជូនដល់កូនៗរបស់វីរៈកងទ័ពកម្ពុជា
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 04/08/2025
វិទ្យាស្ថានគរុកោសល្យបាត់ដំបង បានប្រកាសជូនដំណឹងដល់ក្រុមគ្រួសារវីរៈកងទ័ពកម្ពុជា ដែលបានពលីជីវិតក្នុងបុព្វហេតុការពារបុរណភាពទឹកដីថា វិទ្យាស្ថានបានសម្រេចផ្តល់ជូនអាហារូបករណ៍ ១០០%
អាហារូបករណ៍សិក្សាផ្នែកធ្វើនាឡិកា នៅមជ្ឈមណ្ឌលបណ្ដុះបណ្ដាលវិជ្ជាជីវៈ ព្រីនស៍ នាឡិកា នៅកម្ពុជា ជំនាន់ទី៣
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍, ព្រឹត្តិការណ៍
• 02/09/2025
មជ្ឈមណ្ឌលបណ្តុះបណ្ដាលវិជ្ជាជីវៈ ព្រីនស៍ នាឡិកានៅកម្ពុជា ប្រកាសផ្ដល់អាហារូបករណ៍ ១០០% សិក្សាផ្នែកផលិតនាឡិកា ជំនាន់ទី៣ សម្រាប់ឆ្នាំសិក្សា២០២៥។ អាហារូបករណ៍ផ្ដល់ជូនសម្រាប់បេក្ខជន បេក្ខនារីដែលមានចំណាប់អារម្មណ៍ផ្នែកផលិតនាឡិកា...
កម្មវិធីពិសេសរបស់ AMS EDUCATION
ព័ត៌មានសង្ខេប
