សុខភាពផ្លូវចិត្ត វាជាប់ទាក់ទងនឹងផ្លូវកាយដែរ ហេតុនេះហើយទើបនៅក្នុងព្រះធម៌ បែងចែកជាពីរ រួមមាន កាយិកសុខ ប្រែថាសុខផ្លូវកាយ និង ចេតសិកសុខ ប្រែថាសុខផ្លូវចិត្ត, ហេតុនេះមនុស្សត្រូវមានទាំងអស់ ទើបអាចរស់នៅដោយមានក្ដីសុខ។ នេះជាសង្ឃដីការរបស់ ព្រះភិក្ខុ វជិរប្បញ្ញោ គូ សុភាព នៅក្នុងកម្មវិធី ទិវាសុខភាពផ្លូវចិត្តពិភពលោកឆ្នាំ២០២៤ ដែលរៀបចំដោយ សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ។

ព្រះតេជគុណបន្តមានសង្ឃដីកាថា នៅក្នុងធម៌ សម្ដែងពីហេតុ ៤យ៉ាង ឬក៏សេចក្ដីសុខ ៤យ៉ាង ដែលយើងទាំងអស់គ្នា ត្រូវមាន ដើម្បីបានសុខុមាលភាពក្នុងជីវិតល្អប្រសើរ ក្នុងនោះរួមមាន ទី១ ដើម្បីបានសុខ ត្រូវមានទ្រព្យ, ទី២ សុខ ព្រោះចេះប្រើទ្រព្យសម្បត្តិ ឱ្យបានត្រឹមត្រូវ, ទី៣ សុខ ព្រោះមិនជំពាក់ទ្រព្យ សម្បត្តិអ្នកដទៃ និងទី៤ សុខ ព្រោះមិនមានខុសឆ្គងផ្លូវកាយ ផ្លូវវាចា និងផ្លូវចិត្ត ដោយមានន័យថា ចិត្តល្អស្អាត ស្រាល និងស្រឡះ ក្នុងចិត្តមិនជំពាក់ជំពិន ស្អប់ ឬគុំគួនអ្នកណាម្នាក់នោះទេ។

នៅក្នុងធម៌ មានរោគក្នុងចិត្តចំនួន ១០ ដែលនាំឱ្យកើតទុក្ខ ក្នុងនោះមានការជាប់ជំពាក់, កំហឹងក្រេវក្រោធ, ភាពវង្វេង មិនដឹងគោលដៅ, ការលើកខ្លួន ឬដាក់ខ្លួនហួសពេក, ការឃើញខុស ឬយល់ខុស, ចិត្តសង្ស័យ ឬស្ទាក់ស្ទើរ, រួញរា ធុញទ្រាន់ ក្នុងកុសល, ញាប់ញ័រ ឬរាយមាយ, មិនខ្ពើមអំពើទុច្ចរិត និងមិនខ្លាច ឬមិនតក់ស្លុតនូវអំពើទុច្ចរិត។ ហេតុនេះ មនុស្សត្រូវមានវិធីគ្រប់គ្រងមេរោគទាំងនេះ ដើម្បីឱ្យផ្លូវចិត្តល្អប្រសើរ, នេះជាការបញ្ជាក់របស់ ព្រះភិក្ខុ វជិរប្បញ្ញោ គូ សុភាព។

បើតាមសង្ឃដីការបស់ព្រះអង្គ គូ សុភាព អ្នកដែលងាយរងគ្រោះផ្លូវចិត្តជាងគេ គឺអ្នកដែលចំណាយពេលច្រើនជាមួយបណ្ដាញសង្គម ព្រោះការចំណាយពេលច្រើនបែបនេះ នឹងនាំឱ្យមនុស្សមានចិត្តអវិជ្ជមានកើតឡើង។

អ្នកដែលប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធបណ្ដាញសង្គមគ្រោះថ្នាក់ណាស់ប្រសិនបើប្រើច្រើន ព្រោះនៅពេលឧស្សាហ៍មើល នឹងមានធម៌២កើតឡើង។ ទី១ ជាប់ចិត្តនឹងសម្ភារៈនិយម ដែលនាំឱ្យចិត្តកញ្ជ្រោលចង់បាន ហើយកាលណាមិនបានក៏នាំឱ្យ កើតទុក្ខ និងទី២ ទាស់ចិត្តនឹងរូបភាព ឬសកម្មភាពអ្នកដទៃ ដែលនាំឱ្យមានចិត្តទោម្នាស់។

ហេតុនេះ ព្រះអង្គបានចែករំលែកវិធីសាស្ត្រ សាមញ្ញចំនួន ៧ ដើម្បីកាត់បន្ថយបញ្ហាផ្លូវចិត្ត និងរស់នៅដោយមានក្ដីសុខ។ វិធីសាស្ត្រនោះ មានដូចជា ទី១ ព្រះពុទ្ធណែនាំឱ្យជួបជាមួយអ្នកណា ដែលមានចំណេះជំនាញ និងមានចិត្តសប្បុរសស្ដាប់ និងពិគ្រោះ។ ទី២ សម្រួលឥន្ទ្រីយទាំង ៥, ទី៣ ប្រើប្រាស់ធនធាន និងទ្រព្យសម្បត្តិដែលមានឱ្យបានត្រឹមត្រូវ, ទី៤ មានសេចក្ដីអត់ធន់, ទី៥ វៀចាក និងចាកចេញ ពីទីកន្លែង និងមនុស្សដែលធ្វើឱ្យអ្នកកើតចិត្តអកុសល, ទី៦ រៀនធម៌ និងសន្សំបុណ្យកុសលឱ្យបានច្រើន ប្រសិនបើបានសិក្សា និងធ្វើតាំងពីក្មេងរឹតតែល្អ, ទី៧ រៀនរស់ និងរីករាយ ក្នុងបច្ចុប្បន្នឱ្យបានច្រើន៕