ក្រុមប្រឹក្សាជាតិភាសាខ្មែរនៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា បានដាក់សម្ភោធឱ្យប្រើប្រាស់ «វចនានុក្រមខ្មែរ ២០២២» ដែលមានជា​ការ​បោះពុម្ព និងទម្រង់ឌីជីថល បន្ទាប់ពីបានស្រាវជ្រាវនិងចងក្រង អស់រយៈពេល៥ឆ្នាំ។

លោកបណ្ឌិត ហ៊ាន សុខុម ប្រធានក្រុមប្រក្សាជាតិភាសាខ្មែរ មានប្រសាសន៍ថា ភាសាតែងតែមានការវិវត្តជានិច្ច ក្នុងរយៈកាលជាងកន្លះសតវត្ស គិតពីការបោះពុម្ពផ្សាយវចនានុក្រមខ្មែរគ្រាទី៥ ឆ្នាំ១៩៦៧-១៩៦៨ មកទល់ពេលនេះ ពាក្យជាច្រើននៅមិនទាន់បានបំពេញក្នុងវចនានុក្រមនៅឡើយ។ ដូច្នេះ ការរៀបចំធ្វើបច្ចុប្បន្នកម្មវចនានុក្រមខ្មែរត្រូវធ្វើឡើងជាបន្តបន្ទាប់ៗគ្មានទីបញ្ចប់ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ភាសាខ្មែរផង និងដើម្បីស្របទៅតាមស្ថានភាពនៃការរីកចម្រើនរបស់សង្គមខ្មែរ និងពិភពលោក ជាពិសេសក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ច វិទ្យាសាស្រ្ត ព័ត៌មានវិទ្យាក្នុងបរិបទសាកលភាវូបនីយកម្មនេះផងដែរ។

លោកបណ្ឌិត ហ៊ាន សុខុម បញ្ជាក់បន្ថែមថា ការរៀបចំធ្វើ «វចនានុក្រម ឆ្នាំ២០២២» នេះ គឺបន្តពីការយកចិត្តទុកដាក់ ស្រឡាញ់ ថែរក្សា ការពារមរតកបុព្វបុរសខ្មែរគ្រប់ជំនាន់ និងអំពីបណ្ដាបញ្ញវន្តទូទៅ ជាពិសេសពីប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ ក្នុងនោះ ការបង្កើតគណកម្មាធិការរៀបចំវចនានុក្រម នៅឆ្នាំ២០១៨  ក្នុងគោលដៅធ្វើបច្ចុប្បន្នកម្ម និងទំនើបកម្មវចនានុក្រមខ្មែរសម្រាប់សុខដុមនីយកម្មក្នុងការប្រើប្រាស់ភាសាខ្មែរ។ លោកបណ្ឌិត បន្តថា ការធ្វើវចនានុក្រមនេះ មានរយៈពេល៥ឆ្នាំ គិតតាំងពីឆ្នាំ២០១៨ រហូតដល់ឆ្នាំ ២០២២ និងមានសមាសភាពគណៈកម្មការចំនួន ៦៥អង្គនាក់ ដែលជាបញ្ញវន្តគ្រប់វិស័យ ព្រឹទ្ធាចារ្យ និងព្រះសង្ឃដែលមានជំនាញភាសាវិទ្យា អក្សរសាស្រ្ត ប្រវត្តិវិទ្យា សេដ្ឋកិច្ចជាដើម ។

ប្រធានក្រុមប្រក្សាជាតិភាសាខ្មែរ បន្ថែមថា ការធ្វើបច្ចុប្បន្នកម្មវចនានុក្រមនេះ មានដំណើរការដោយក្រុមការងារខិតខំប្រឹងប្រែងប្រមូលពាក្យពេចន៍ទៅតាមលំដាប់នៃពេលវេលានៅក្នុងឯកសារសរសេរនានា និងទៅតាមវិស័យនៃការប្រើប្រាស់ពាក្យ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ក្រុមការងារបានបង្កើតមូលទិន្នន័យ ពាក្យខ្មែរដែលមាននៅក្នុងវចនានុក្រមកន្លងមក រួមទាំងពាក្យថ្មីៗសម្រាប់ជាឃ្លាំងរក្សាទុកដែលអាចប្រើជាប្រយោជន៍ផ្សេងៗទៀតទៅតាមតម្រូវការ។

«គោលការណ៍នៃការធ្វើបច្ចុប្បន្នកម្មត្រូវរក្សាទម្រង់ដើមនៃវចនានុក្រមខ្មែរ បោះពុម្ពគ្រាទី៥ ដោយបន្ថែមពាក្យថ្មីមួយចំនួនដែលគ្មានក្នុងវចនានុក្រមចាស់ ក៏ដូចជាការដាក់សូរអានគ្រប់ពាក្យ និងការកែសម្រួលវេយ្យាករណ៍តិចតួច ដូចជាថ្នាក់ពាក្យជាដើមនៅក្នុងវចនានុក្រមនេះ»

លោកបណ្ឌិត ហ៊ាន សុខុម ប្រធានក្រុមប្រក្សាជាតិភាសាខ្មែរ

បើតាម លោកបណ្ឌិត ហ៊ាន សុខុម មុនការប្រកាសឱ្យប្រើប្រាស់វចនានុក្រមនេះ ក្រុមការងារបានបង្កើតសូហ្វ៊ែ (Software) វចនានុក្រមដាក់ឱ្យអ្នកប្រើប្រាស់ភាសាមានមតិយោបល់កែតម្រូវអស់រយៈពេល៣ខែ និងរយៈពេល៣ខែទៀតសម្រាប់ការកែសម្រួលទៅតាមយោបល់របស់អ្នកប្រើប្រាស់។ វចនានុក្រមនេះ ត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយតាមរយៈសៀវភៅ និងទម្រង់ជាឌីជីថល។ ហើយការបង្កើតជាទម្រង់ឌីជីថលបែបនេះ គឺដើម្បីធ្វើឱ្យចំណេញពេលវេលា ងាយស្រួលក្នុងការប្រើប្រាស់ ផ្សព្វផ្សាយបានទូលាយ ជាពិសេសងាយស្រួលធ្វើបច្ចុប្បន្នកម្មពាក្យថ្មីបន្ថែមទៀត។

ប្រធានក្រុមប្រក្សាជាតិភាសាខ្មែរ លើកឡើងដែរថា នៅក្នុងការធ្វើបច្ចុប្បន្នកម្មវចនានុក្រមនេះ ជួបបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួនដូចជា ធនធានមនុស្សនៅមានកម្រិត ពេលវេលាមានកំណត់ ការរីករាលដាលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ ក៏ដូចជាមានការខ្វះខាតផ្នែកបច្ចេកទេសក្នុងការធ្វើវចនានុក្រមជាខ្នាតអន្តរជាតិ។ ដូច្នេះ នៅក្នុងវចនានុក្រមនេះ មានលទ្ធភាពបញ្ចូលពាក្យតែមួយចំនួន ដោយមិនអាចបញ្ចូលពាក្យទាំងអស់ដែលប្រមូលបាននោះឡើយ ដោយសារពេលវេលាមានកំណត់មិនអាចរង់ចាំបាន។ លោកបណ្ឌិតបន្តថា ទោះជាមានការខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងណាក៏ដោយក៏គណៈកម្មការរៀបចំវចនានុក្រមខ្មែរ យល់ឃើញថា វចនានុក្រមនេះ នៅមិនទាន់បំពេញតាមតម្រូវការរបស់អ្នកប្រើប្រាស់ទាំងស្រុងនៅឡើយទេ ហើយគណៈកម្មការរង់ចាំទទួលមតិស្ថាបនាកែលម្អពីគ្រប់មជ្ឈដ្ឋាន។

លោកបណ្ឌិត ហ៊ាន សុខុម បញ្ជាក់ថា ក្រុមប្រឹក្សាជាតិភាសាខ្មែរ នឹងបន្តបេសកម្មរបស់ខ្លួនដោយពន្លឿនការអនុម័តពាក្យឱ្យទាន់ការវិវត្តិផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច បច្ចេកវិទ្យា និងបន្តធ្វើឌីជីថលនីយកម្មភាសាខ្មែរឱ្យបានកាន់តែប្រសើរឡើងថែមទៀត។ លោកបណ្ឌិត សង្ឃឹមថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជានឹងបន្តគាំទ្របេសសកម្មរបស់ក្រុមប្រឹក្សាជាតិភាសាខ្មែរ ដើម្បីអភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍភាសាខ្មែរដែលរក្សាបាននូវអត្តសញ្ញាណជាតិ និងការអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមកិច្ច។

គួរជម្រាមជូនថា ពាក្យដែលមានក្នុងវចនានុក្រមភាសាខ្មែរថ្មីនេះ គឺ​ខុស​ប្លែក​ពី​វចនានុ​ក្រម​ចាស់​ របស់​សម្តេច​ ជួន​ ណាត​ ដោយ​មាន​ការ​បូក​បញ្ចូល​នូវ​ពាក្យ​ថ្មីៗ​​សរុប​ទាំង​អស់ ​៤ ៤៦៩៦​ពាក្យ ​និង​មេពាក្យ​ចំនួន​ ៣១ ០៧៣ ​ពាក្យ៕