ការសិក្សាស្រាវជ្រាវសកលមួយ ដែលធ្វើ​លើមនុស្សពេញវ័យជិត ៩ លាននាក់ បានបង្ហាញលទ្ធផលគួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលថា របបអាហារសម្បូរទៅដោយ «អាហារកែច្នៃហួសកម្រិត» (Ultra-Processed Foods) ផ្សារភ្ជាប់យ៉ាងជិតស្និទ្ធទៅនឹងជំងឺរ៉ាំរ៉ៃធ្ងន់ធ្ងរជាច្រើនមុខ និងបង្កើនហានិភ័យនៃការស្លាប់មុនអាយុរហូតដល់ ១៨%។

លទ្ធផលស្រាវជ្រាវដែលបានចុះផ្សាយក្នុងទស្សនាវដ្តីវេជ្ជសាស្ត្រ Family Medicine and Community Health បានបញ្ជាក់ថា នេះគឺជាភស្តុតាងដ៏រឹងមាំបំផុតមួយដែលបង្ហាញពីទំនាក់ទំនងរវាងបរិមាណអាហារកែច្នៃដែលយើងទទួលទាន និងកម្រិតហានិភ័យសុខភាពដែលកើនឡើងតាមនោះ។

តើអ្វីទៅជា «អាហារកែច្នៃហួសកម្រិត» ហើយហេតុអ្វីបានជាវាគ្រោះថ្នាក់?

អាហារកែច្នៃហួសកម្រិត សំដៅលើផលិតផលម្ហូបអាហារដែលឆ្លងកាត់ការកែច្នៃតាមបែបឧស្សាហកម្មយ៉ាងស្មុគស្មាញ ជាពិសេសគឺអាហារវេចខ្ចប់ស្រាប់ ភេសជ្ជៈផ្អែម នំកញ្ចប់ ភីហ្សាក្លាស្សេ និងអាហារកម្តៅក្នុងមីក្រូវ៉េវ។

មូលហេតុចម្បងដែលធ្វើឱ្យអាហារប្រភេទនេះប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរដល់សុខភាពរួមមាន៖

កង្វះសារធាតុចិញ្ចឹម ប៉ុន្តែលើសកាឡូរី ៖ សម្បូរទៅដោយជាតិស្ករចម្រាញ់ អំបិល និងខ្លាញ់មិនល្អ ខណៈដែលជាតិសរសៃ (Fiber) វីតាមីន និងជាតិរ៉ែសំខាន់ៗត្រូវបានបាត់បង់ស្ទើរតែទាំងស្រុង។

ឥទ្ធិពលរួមនៃសារធាតុគីមី (Cocktail Effect)៖ ការរួមផ្សំគ្នានៃសារធាតុបន្ថែមរសជាតិ ពណ៌ និងសារធាតុរក្សាទុកយូរ អាចបង្កផលប៉ះពាល់ក្នុងរាងកាយខ្លាំងជាងការប៉ះពាល់សារធាតុនីមួយៗដាច់ដោយឡែកពីគ្នា។

ការបំផ្លាញតុល្យភាពពោះវៀន ៖ ធ្វើឱ្យខូចបាក់តេរីល្អក្នុងប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ បង្កការរលាករ៉ាំរ៉ៃក្នុងរាងកាយ និងនាំឱ្យកោសិកាធន់នឹងអាំងស៊ុយលីន (មូលហេតុចម្បងនៃជំងឺទឹកនោមផ្អែម)។

សារធាតុគីមីកើតពីកម្តៅខ្ពស់៖ ដំណើរការកែច្នៃក្នុងកម្តៅខ្លាំងអាចបង្កើតសារធាតុគ្រោះថ្នាក់ដូចជា Acrylamide និង Acrolein ដែលបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់បេះដូង និងសរសៃឈាម។

កម្រិតនៃការកើនឡើងហានិភ័យសុខភាព

យោងតាមទិន្នន័យនៃការសិក្សាស្រាវជ្រាវ ការទទួលទានអាហារកែច្នៃហួសកម្រិតក្នុងកម្រិតខ្ពស់ បានបង្កើនអត្រាហានិភ័យចំពោះសុខភាពលើច្រើនផ្នែកគួរឱ្យកត់សម្គាល់៖

ប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ និងផ្លូវចិត្ត ៖ ហានិភ័យនៃជំងឺប្រព័ន្ធរំលាយអាហារបានកើនឡើងខ្ពស់ជាងគេរហូតដល់ ៣១% ខណៈដែលបញ្ហាផ្លូវចិត្តដូចជា ជំងឺបាក់ទឹកចិត្ត និងការថប់បារម្ភ បានកើនឡើងដល់ ២៧%។

បញ្ហាបេះដូង និងប្រព័ន្ធមេតាប៉ូលិក ៖ អត្រានៃការកើតជំងឺបេះដូង និងសរសៃឈាម (ដូចជាជំងឺគាំងបេះដូង) រួមទាំងរោគសញ្ញាមេតាប៉ូលិក ឬជំងឺទឹកនោមផ្អែម សុទ្ធតែកើនឡើង ២៤% ដូចគ្នា។ បន្ថែមពីនេះ ហានិភ័យនៃការធាត់ ឬលើសទម្ងន់បានកើនឡើង ២៣% និងជំងឺលើសសម្ពាធ​ឈាម​កើនឡើង ១១%។

ជំងឺមហារីក និងការស្លាប់មុនអាយុ៖ ការសិក្សាក៏បានរកឃើញផងដែរថា ហានិភ័យនៃការកើតជំងឺមហារីកកើនឡើង ១២% ហើយអ្វីដែលគួរឱ្យព្រួយបារម្ភបំផុតនោះគឺ អត្រានៃការស្លាប់មុនអាយុដោយសារគ្រប់មូលហេតុ បានកើនឡើងរហូតដល់ ១៨%។

៣ ជំហានងាយៗដើម្បីកាត់បន្ថយ និងការពារសុខភាពរបស់អ្នក

អ្នកជំនាញអាហារូបត្ថម្ភបានផ្តល់អនុសាសន៍ជាក់ស្តែង ដើម្បីជួយផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់រស់នៅប្រចាំថ្ងៃ៖

1. ទម្លាប់អានស្លាកសញ្ញាអាហារូបត្ថម្ភ៖ ពិនិត្យមើលបញ្ជីគ្រឿងផ្សំលើកញ្ចប់អាហារ។ ប្រសិនបើឃើញឈ្មោះសារធាតុគីមីចម្លែកៗដែលមិនមែនជាគ្រឿងទេសក្នុងផ្ទះបាយទូទៅ ឬមានបរិមាណស្ករពោត (Corn syrup) និងសូដ្យូមខ្ពស់ គួរជៀសវាង។
2. ជ្រើសរើសទិញអាហារស្រស់៖ នៅពេលដើរផ្សារទំនើប គួរចំណាយពេលជ្រើសរើសទំនិញនៅជុំវិញគែមនៃហាង ជាកន្លែងដែលដាក់តាំងបន្លែ ផ្លែឈើ សាច់ស្រស់ និងផលិតផលទឹកដោះគោ។ ជៀសវាងការដើរតាមច្រកកណ្តាលដែលផ្ទុកទៅដោយនំកញ្ចប់ ភេសជ្ជៈកំប៉ុង និងអាហារកែច្នៃ។
3. ពិគ្រោះជាមួយអ្នកជំនាញអាហារូបត្ថម្ភ៖ ប្រសិនបើអ្នកចង់រៀបចំរបបអាហារឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ការប្រឹក្សាជាមួយអ្នកឯកទេសនឹងជួយឱ្យអ្នកយល់ដឹងពីតុល្យភាពជីវជាតិ និងកាត់បន្ថយអាហារកែច្នៃដោយមិនប៉ះពាល់ដល់ថាមពលប្រចាំថ្ងៃ៕