ស្ត្រេស (Stress) គឺជាប្រតិកម្មរបស់សរីរាង្គមនុស្សទប់ទល់នឹងសម្ពាធ បញ្ហា ឬគ្រោះថ្នាក់ពីខាងក្រៅ ដែលតែងកើតមានចំពោះមនុស្សទូទៅមិនប្រកាន់វ័យថា ចាស់ ឬក្មេងនោះទេ ។ នៅពេលមានអារម្មណ៍ស្ត្រេស ឬពាក្យខ្មែរហៅថា តានតឹងចិត្ត វាធ្វើឱ្យមនុស្សគិតអ្វីមិនចេញ ឬសុញ្ញគំនិតជាដើម។

យ៉ាងណាមិញ អ្នកស្រី គីម ស៊ីដដាវីស អ្នកនិយាយសាធារណៈ និងជាគ្រូបង្រៀនមុខវិជ្ជាជំនាញគ្រប់គ្រងនៅសា​​កល​វិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ បានចែករំលែកវិធីសាស្រ្តមួយចំនួនដែលអ្នកអាចយកទៅអនុវត្តបាន ដើម្បីកាត់បន្ថយស្រ្តេសភ្លាមៗ រួមមាន ៖

១. ធ្វើលំហាត់ប្រាណ ៖ មិនថាដើរ មិនថារត់ មិនថាធ្វើអ្វីនោះទេ ធ្វើបែបណាក៏បានឱ្យតែបែកញើស ព្រោះវានឹងធ្វើឱ្យរាងកាយរបស់អ្នកបញ្ចេញនូវសារជាតិ Endorphin ដែលជួយកាត់បន្ថយការឈឺចាប់ និងកាត់បន្ថយភាពតានតឹងផ្នែកផ្លូវអារម្មណ៍ និងជួយសម្រួលឱ្យមានអារម្មណ៍ល្អឡើងវិញ។

២. ងូតទឹក លប់មុខ ដុសធ្មេញ ៖ ការធ្វើបែបនេះ ដើម្បីឱ្យរាងកាយស្រស់ថ្លា ព្រោះវាធ្វើឱ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ថាដូចបានលាងភាពអាក្រក់ ភាពសោកសៅទាំងឡាយឱ្យចេញពីខ្លួនអ្នកអញ្ចឹង។

៣. សម្អាត ឬរៀបចំកន្លែងរស់នៅជាថ្មី ៖ សម្អាតបន្ទប់គេង ឬសម្អាតបន្ទប់ទឹកក៏បាន ព្រោះ ពេលខ្លះអ្នកអាចស្រ្តេសដោយសារបរិយាយកាសជុំវិញក៏ថាបាន អាចមកពីបន្ទប់អត់ស្អាត អាចគ្មានសណ្តាប់ធ្នាប់ ដូច្នេះរៀបបន្ទប់ ឬកន្លែងរស់នៅឱ្យមានរបៀប វាក៏ធ្វើឱ្យអ្នកធូរស្រាលបានដែរ។

៤. ញ៉ាំអាហារឆ្ងាញ់ៗ ៖ ជ្រើសរើសញ៉ាំអាហារដែលមានផលល្អចំពោះសុខភាពផ្លូវចិត្តរបស់អ្នក ព្រោះប្រភេទអាហារមួយចំនួនក៏ដើរតួក្នុងជួយឱ្យអ្នកធូរស្រាលបានដូចគ្នា។ តាមការសិក្សា ប្រសិនបើ វីតាមីន និងសារធាតុរ៉ែមួយចំនួនមិនគ្រប់គ្រាន់ក្នុងរបបអាហារ ក៏អាចបណ្តាលឱ្យកើតមានជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្តផងដែរ។

៥. ដកដង្ហើមវែង ៖ ការដកដង្ហើមវែងៗ ជួយកាត់បន្ថយនូវភាពតានតឹងបានល្អ ហើយបើបានកន្លែងដែលមានបរិយាកាសល្អទៀតកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព។ វិធីសាស្ត្រនេះ អាចធ្វើបានគ្រប់ទីកន្លែង និងគ្រប់ពេលវេលាទាំងអស់ ដើម្បីគ្រប់គ្រងភាពតានតឹងក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មាននាទីប៉ុណ្ណោះ។

៦. ដើរលេងដើម្បីផ្លាស់ប្តូរបរិយាកាស ៖ នៅពេលដែលអ្នកស្រ្តេស យកល្អកុំសំងំនៅក្នុងផ្ទះ តែគួរចេញទៅដើរលេងនៅខាងក្រៅ ព្រោះបរិយាកាសខាងក្រៅដើរតួសំខាន់ក្នុងការជួយកាត់បន្ថយស្រ្តេសបានយ៉ាងល្អ ជាពិសេសបើបរិយាកាសនោះ ពោរពេញទៅដោយធម្មជាតិទៀត។

៧. សរសេរបរិយាយនូវអ្វីដែលមាននៅក្នុងចិត្តរបស់អ្នក ៖ ការដែលអ្នកបានបរិយាយ និងរៀបរាប់នូវអ្វីដែលអ្នកខ្វល់ខ្វាយចេញមកក្រៅ វាដើរតួក្នុងការកាត់បន្ថយការគិតច្រើន។ ហើយនៅពេលដែលអ្នកអាចកាត់បន្ថយការគិតច្រើនបាន វានឹងជួយឱ្យអ្នកអាចកាត់បន្ថយនូវការគិតអវិជ្ជាមានបានដូចគ្នាដែរ។

គួរជម្រាបជូនថា ស្ត្រេស ឬអាការៈតានតឹងចិត្ត មិនមែនជាជំងឺ ប៉ុន្តែសម្រាប់អ្នកជំនាញសុខភាពផ្លូវចិត្ត យល់ឃើញថា វាអាចជាសញ្ញាមួយបណ្តាលឱ្យមនុស្សមានបញ្ហាសុខភាពផ្លូវចិត្តកើតឡើងគ្រប់ពេលវេលា ។ ការពិគ្រោះយោបល់ជាមួយវេជ្ជបណ្ឌិតជំនាញសុខភាពផ្លូវចិត្ត ជាដំណោះស្រាយល្អបំផុតរាល់ពេលមនុស្សដឹងថា ខ្លួនមានអាការៈស្ត្រេស ឬអាការៈតានតឹងចិត្តកើតឡើង៕