ក្នុងពិធីដាក់ឱ្យអនុវត្តគម្រោងមណ្ឌលសុខភាពគំរូចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះម្ដាយ ក្នុងខេត្តសៀមរាប និងខេត្តព្រះវិហារ ដោយអង្គការទស្សនៈពិភពលោកប្រចាំប្រទេសកម្ពុជាកាលពីថ្ងៃទី០៧ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៣ កន្លងទៅ លោកជំទាវវេជ្ជបណ្ឌិត គឹម រ័ត្ននា នាយកមជ្ឈមណ្ឌលជាតិគាំពារមាតា និងទារក (NMCHC) មានប្រសាសន៍ថា ការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយ គឺជាអាហារដ៏ល្អបំផុតសម្រាប់ទារកទើបនឹងកើត និងទារក ហើយជួយការពារទារកប្រឆាំងនឹងជំងឺជាច្រើន។

លោកជំទាវវេជ្ជបណ្ឌិត គឹម រ័ត្ននា មានប្រសាសន៍ថា នៅកម្ពុជាមានតែពាក់កណ្តាលនៃម្តាយទាំងអស់ ដែលបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយតែមួយមុខគត់ក្នុងរយៈពេល ៦ខែដំបូង ដូច្នេះហើយវាជារឿងចាំបាច់ក្នុងការបង្កើនចំណេះដឹងក្នុងចំណោមស្ត្រីមានផ្ទៃពោះនិងម្តាយក្រោយសម្រាល អំពីអត្ថប្រយោជន៍នៃការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយ។ លោកជំទាវវេជ្ជបណ្ឌិត បន្តថា កុមារដែលធំធាត់ដោយការបំបៅដោយទឹកដោះម្តាយទទួលបានពិន្ទុល្អក្នុងការធ្វើតេស្ដបញ្ញា ​ហើយពួកគេមិនសូវងាយប្រឈមនឹងជំងឺទឹកនោមផ្អែម ឬជំងឺឆ្លងផ្សេងៗទៀតនៅពេលពួកគេធំឡើងផងដែរ។

នាយកមជ្ឈមណ្ឌលជាតិគាំពារមាតានិងទារក បញ្ជាក់បន្ថែមថា ការជួយគាំទ្រ ជាពិសេសការផ្តល់វគ្គបណ្តុះបណ្តាលដល់បុគ្គលិកមណ្ឌលសុខភាពស្តីពីការលើកកម្ពស់ការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយ នឹងអាចឱ្យពួកគាត់ផ្តល់ចំណេះដឹង និងការអប់រំដល់ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ និងម្តាយក្រោយសម្រាលកូន ជាពិសេសម្តាយដែលមានកូនដំបូង។ លើសពីនេះ ការអប់រំអំពីសារៈសំខាន់ និងអត្ថប្រយោជន៍នៃការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយសុទ្ធចាប់តាំង​ពីម៉ោងដំបូងរហូតដល់អាយុ៦ខែ ការដាក់ស្បែក​ប៉ះ​ស្បែកក្រោយ​សម្រាល ចាំបាច់ត្រូវលើកកម្ពស់ទាំងក្នុងអំឡុងពេលមានផ្ទៃពោះ និងក្រោយ​ពេលសម្រាល។

លោកជំទាវវេជ្ជបណ្ឌិត គឹម រ័ត្ននា បន្តថា បុគ្គលិកមណ្ឌលសុខភាពក៏ត្រូវ​បានជួយណែនាំ និងលើកទឹកចិត្តការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយដែលផ្តោតសំខាន់ទៅលើទំនាក់ទំនង របៀបដាក់ ទីតាំងទារក និងការផ្តល់អាហារបន្ថែមនៅពេលកុមារមានអាយុ៦ខែ​ និងបន្តការបំបៅកូនដោយដោះម្តាយរហូតដល់កុមារមានអាយុ២ឆ្នាំ ដើម្បីបង្កើនសុខុមាលភាពរបស់កុមារ។

លោកស្រី ក្រាណា ពូ សេលវី  ប្រធានបច្ចេកទេសកម្មវិធីអាហារូបត្ថម្ភរបស់អង្គការទស្សនៈពិភពលោក មានប្រសាសន៍ថា គ្រឹះស្ថានសុខាភិបាលដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការលើកទឹកចិត្ត និងគាំទ្រម្តាយវ័យក្មេងឱ្យបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយដោយជោគជ័យ។ គម្រោងគ្រឹះស្ថានសុខាភិបាលដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការលើកទឹកចិត្ត និងគាំទ្រម្តាយវ័យក្មេងឱ្យបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយដោយជោគជ័យ។ គម្រោងនេះ នឹងអនុវត្តដោយមានការសម្របសម្រួលយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយមជ្ឈមណ្ឌលជាតិសុខភាពមាតា និងទារក និងកម្មវិធីជាតិអាហារូបត្ថម្ភ។

ប្រធានបច្ចេកទេសកម្មវិធីអាហារូបត្ថម្ភរបស់អង្គការទស្សនៈពិភពលោក បន្តថា បុគ្គលិកមណ្ឌលសុខភាព នឹងទទួលបានវគ្គបណ្តុះបណ្តាលដើម្បីលើកកម្ពស់ការអនុវត្តការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយ ព្រមទាំងទទួលបានការលើកទឹកចិត្តដើម្បីធ្វើឱ្យមណ្ឌលសុខភាពរបស់ខ្លួនកា្លយជា “មន្ទីរពេទ្យស្រលាញ់ទារក” ហើយនឹងត្រូវបានត្រួតពិនិត្យដោយមន្រ្តីរបស់មន្ទីរសុខាភិបាលខេត្ត។

ឯកឧត្តម​វេជ្ជបណ្ឌិត គួង ឡូ ប្រធាន​មន្ទីរ​សុខាភិបាល​ខេត្ត​ព្រះវិហារ មានប្រសាសន៍ថា ទឹកដោះម្តាយជាឱសថសម្រាប់ការពារទារកពីជំងឺជាច្រើន ដូច្នេះហើយគម្រោង “មណ្ឌលសុខភាពគំរូចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះម្តាយ” នេះ លើកកម្ពស់ចំណេះដឹង ជំនាញ និងអាកប្បកិរិយាសមស្របនៃការអនុវត្តការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយ របស់បុគ្គលិកមណ្ឌលសុខភាពស្របតាមគំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់គម្រោង “មណ្ឌលសុខភាពស្រលាញ់ទារក” ដែលធ្លាប់បានអនុវត្តសាកល្បងនៅមណ្ឌលសុខភាពចំនួន៨ នៅក្នុងខេត្តសៀមរាប កាលពីឆ្នាំ២០២២។

ផ្អែកតាមទិន្នន័យចុងក្រោយនៃការស្ទង់មតិសុខភាពប្រជាសាស្រ្តកម្ពុជា ខេត្តព្រះវិហារ និងខេត្តសៀមរាប មានភាគរយនៃការផ្តល់សេវាតាមមណ្ឌលសុខភាពខ្ពស់ដោយ ៩៤,៨% និង ៩៧,៤%។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការចាប់ផ្តើមដំបូងនៃការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយនៅតែមានកម្រិតទាបដោយ ៤២,៤%និង ៥៦, ២% ។

ទោះបីជាអត្រាកង្វះអាហារូបត្ថម្ភមានភាពល្អប្រសើរឡើងក៏ដោយ លោក យឹម សុងអាន ប្រធានមណ្ឌលសុខភាពស្រុកប្រតិបត្តិស្អាង នៅតែទទួលស្វាគមន៍ចំពោះគំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់គម្រោង “មណ្ឌលសុខភាពគំរូចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះម្តាយ” នេះ ហើយបានព្យាករណ៍ថា វានឹងអាចជួយលើកកម្ពស់ការផ្តល់សេវានៅតាមមណ្ឌលសុខភាពបន្ថែមទៀត និងរួមចំណែកដល់ការបង្កើនអត្រាការបំបៅកូនដោយទឹកដោះម្តាយ។

បើតាមការអង្កេតប្រជាសាស្រ្ត និងសុខភាពកម្ពុជា បង្ហាញថា ទោះបីជា ៩៩% នៃការសម្រាលកូន ត្រូវបានសម្រាលដោយអ្នកជំនាញក៏ដោយ (៦៨% សម្រាលកូនដោយគិលានុបដ្ឋាយិកា ឬឆ្មប ២% សម្រាលកូនដោយជំនួយការឆ្មប និង ២៩% សម្រាលកូនដោយវេជ្ជបណ្ឌិត) ប៉ុន្តែមានតែ ៥៤%  នៃទារកទើបនឹងកើតប៉ុណ្ណោះ ដែលទទួលបានការបំបៅដោយទឹកដោះម្តាយក្នុងរយៈពេលមួយម៉ោងបន្ទាប់ពីសម្រាល៕

គួរជម្រាមជូនថា គម្រោង “មណ្ឌលសុខភាពគំរូចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះម្តាយ” រយៈពេល៣ឆ្នាំ (ឆ្នាំ ២០២៣-២០២៦) នេះ នឹងផ្តល់ផលវិជ្ជមានដល់ ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះចំនួនជាង ៥៤ ០០០ នាក់។ គម្រោងនេះក៏នឹងប្រមូលផ្តុំ និងបណ្តុះបណ្តាល “អ្នកប្រឹក្សាការបំបៅដោះកូន” នៅកម្រិតសហគមន៍ ដើម្បីផ្តល់ប្រឹក្សាដល់ម្តាយ និងសមាជិកគ្រួសារទាំងអស់ ពីការផ្តល់ទឹកដោះម្តាយដល់ទារកទើបនឹងកើត ទារក និងកុមារតូចៗ៕