មិនថានៅក្នុងសង្គមបែបណា ការអភិវឌ្ឍសមត្ថភាព ឱ្យមានភាពប្រសើរឈានឡើងជាលំដាប់ គឺជាអាទិភាព សម្រាប់មនុស្សគ្រប់រូប ។ ការនេះកាន់តែសំខាន់ សម្រាប់អ្នកអប់រំបណ្តុះបណ្តាល ដែលមានឱកាសបង្រៀនបន្តដល់មនុស្សគ្រប់វ័យ គ្រប់ស្រទាប់វណ្ណៈ ដើម្បីបន្តការលូតលាស់ ។ ដូច្នេះ សម្រាប់បរទសង្គមទំនើបនាពេលបច្ចុប្បន្ន តើអ្នកអប់រំគួរចេះ និងអភិវឌ្ឍជំនាញអ្វីខ្លះ?

លោកជំទាវ ប៉ែន បុប្ឆា សមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសហព័ន្ធសេវាអប់រំនៅកម្ពុជា បានបង្ហាញជំនាញ និងបំណិន ចំនួន៦ ដែលអ្នកអប់រំត្រូវមាន និងអភិវឌ្ឍ ក្នុងការចូលរួមចំណែកជួយទៅដល់សិស្ស សាលារៀន និងសង្គមជាតិ ក្នុងបរទសង្គមទំនើបនាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ៖

១. ជំនាញបច្ចេកទេស ( Technical Skill) ៖ លោកជំទាវ ប៉ែន បុប្ឆា លើកឡើងថា លោកគ្រូអ្នកគ្រូពិតជាមានជំនាញគរុកោសល្យនៅក្នុងការបង្រៀន, គ្រប់គ្នាត្រូវតែមានជំនាញមួយច្បាស់លាស់ សម្រាប់រកចំណូលផ្គត់ផ្គង់ជីវភាព តែយ៉ាងណាលោកគ្រូអ្នកគ្រូក៏អាចនឹងត្រូវការជំនាញផ្សេងៗទៀតបន្ទាប់បន្សំ ដែលគាំទ្រដល់ជំនាញគោលផងដែរ។

២. ជំនាញទន់ (Soft Skill) ៖ លោកគ្រូអ្នកគ្រូ សុទ្ធសឹងតែចូលរួមចំណែកនៅក្នុងសរសរស្តម្ភទាំង៤ នៃការអប់រំ ដូច្នេះដើម្បីឱ្យសរសរស្តម្ភនៃការអប់រំសម្រេចទៅបាន លោកគ្រូអ្នកគ្រូមិនអាចមានតែជំនាញបច្ចេកទេសមួយនោះទេ គឺត្រូវតែមានជំនាញទន់ ឬបំណិនជីវិត ដោយត្រូវចេះប្រាស្រ័យទាក់ទង ចេះធ្វើការងារជាក្រុម ធ្វើការជាមួយមនុស្សដែលមានគំនិតមិនដូចគ្នា ចេះដោះស្រាយបញ្ហា ចេះវិភាគ ចេះគិត ដែលវានឹងជួយឱ្យជំនាញបច្ចេកទេសរបស់លោកគ្រូអ្នកគ្រូកាន់តែខ្លាំង កាន់តែរឹងមាំថែមទៀត។

៣. ជំនាញទំនាក់ទំនង និងភាសា (Languages) ៖ តាមប្រសាសន៍របស់លោកជំទាវ ប៉ែន បុប្ឆា ជំនាញប្រាស្រ័យទាក់ទងពិតជាសំខាន់ណាស់សម្រាប់គ្រប់គ្នា វាជួយបង្កើនគុណភាពជីវិត ប្រសិទ្ធភាពការងារ និងផលិតភាពអាជីវកម្ម ។ លោកជំទាវបន្តថា យើងចាំបាច់ត្រូវចេះភាសាបរទេស ហើយត្រូវចេះទំនាក់ទំនងថែមទៀត ហើយបច្ចុប្បន្ន ភាសាទំនាក់ទំនងដែលគេប្រើច្រើនបំផុត គឺភាសាអង់គ្លេស, ប៉ុន្តែយ៉ាងណា លោកគ្រូអ្នកគ្រូត្រូវតែចេះភាសាខ្មែរឱ្យបានច្បាស់លាស់សិន ក្នុងការនិយាយ សរសេរ ក៏ដូចជាការប្រើពាក្យពេចន៍ ព្រោះតែយើងគឺជាខ្មែរ។

៤. បំណិនឌីជីថល (Digital Literacy) ៖ លោកជំទាវ ប៉ែន បុប្ឆា លើកឡើងថា បច្ចុប្បន្ននេះ គឺជាយុគសម័យឌីជីថល ពេលខ្លះសិស្សគេមិនសួរគ្រូនោះទេ ដោយគេគ្រាន់តែប្រើប្រាស់ស្មាតហ្វូន ដោយចូលទៅកាន់ google, youtube ជាដើម គឺគេអាចរកចម្លើយឃើញ ដូច្នេះ លោកគ្រូអ្នកគ្រូចាំបាច់ត្រូវការនូវបំណិនឌីជីថលបន្ថែមទៀត ។ តាមការបញ្ជាក់របស់លោកជំទាវ រាជរដ្ឋាភិបាលមានយុទ្ធសាស្រ្តក្នុងការជំរុញប្រជាពលរដ្ឋទាំងអស់ឱ្យក្លាយជាពលរដ្ឋឌីជីថល តាមឱ្យទាន់រដ្ឋាភិបាលឌីជីថល ដូច្នេះចាំបាច់ណាស់ដែលលោកគ្រូអ្នកគ្រូត្រូវចេះប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័រ ប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា ដែលវាជាការរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ជាមួយសាលារៀន ជាមួយវិស័យអប់រំ ក្នុងការជំរុញយុទ្ធសាស្រ្តរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលឱ្យឈានទៅកាន់គោលដៅជាប្រទេសមានចំណូលមធ្យមកម្រិតខ្ពស់នៅឆ្នាំ២០២៣០ និងជាប្រទេសមានចំណូលខ្ពស់នៅឆ្នាំ២០៥០។

៥. បំណិនហិរញ្ញវត្ថុ ( Financial Literacy) ៖ បើតាមលោកជំទាវ ប៉ែន បុប្ឆា បំណិនហិរញ្ញវត្ថុ ពិតជាសំខាន់មិនអាចខ្វះបានសម្រាប់មនុស្សគ្រប់គ្នាឱ្យចេះពីការគ្រប់គ្រងចំណូល, គ្រប់គ្រងចំណាយ ចេះសន្សំ យល់ដឹងអំពីបំណុល ក៏ដូចជាចេះនៅក្នុងការវិនិយោគ។

៦. ចំណេះដឹងទូទៅ (General Knowledge) ៖ ចំណុចចុងក្រោយនេះ គឺជាចំណុចសំខាន់ ព្រោះថា លោកគ្រូអ្នកគ្រូមិនអាចរស់នៅតែម្នាក់ឯង ដឹងតែត្រឹមអ្វីដែលនៅជុំវិញខ្លួននោះទេ ពោលគឺលោកគ្រូអ្នកគ្រូ ត្រូវតាមឱ្យទាន់របត់សង្គម សេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ វប្បធម៌ ទេសចរណ៍ ដោយទាំងអស់នេះ គឺសុទ្ធតែពាក់ព័ន្ធជាមួយនឹងយើងទាំងអស់៕