ក្នុង​ឱកាស​ចូលរួម​វេទិកា​ស្តីពី “ស្ថានភាពសុខាភិបាល​កម្ពុជា ៖ បញ្ហា​ប្រឈម និង​ឱកាស” កាលពីពេលថ្មីៗនេះ ឯកឧត្តមសាស្រ្តាចារ្យ ឈាង រ៉ា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសុខាភិបាល បានធ្វើ​ការ​អំពាវនាវ​​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​កម្ពុជា​គ្រប់រូប ប្តេជ្ញាចិត្ត​ក្នុងការ​ការពារ​សុខភាពពីជំងឺទឹកនោមផ្អែម ក្រោយ​របាយការណ៍​បាន​បង្ហាញថា ករណីជំងឺទឹកនោម​ផ្អែម​នៅ​កម្ពុជា បានកើនឡើង​គួរ​ឱ្យកត់សម្គាល់។

របាយការណ៍ថ្មីៗ ចេញផ្សាយ​ដោយ​ក្រសួងសុខាភិបាលបានបង្ហាញថា គិត​ពីខែសីហា ឆ្នាំ​២០២៣ ដល់ខែកក្កដា ឆ្នាំ​២០២៤ ករណីពិគ្រោះជំងឺក្រៅ​ទឹកនោមផ្អែមគឺមានចំនួន ១៩០ ៩៥៧ករណី ចំនួននេះមានការកើនឡើង ៥៧,២% បើធៀបនឹងឆ្នាំ២០២២ ដែលមានចំនួន ១២១ ៤៤០ករណី ។ សម្រាប់ករណីអ្នក​ជំងឺទឹកនោមផ្អែមដែល​ត្រូវ​សម្រាកនៅមន្ទីរពេទ្យវិញ ក៏​​បាន​កើន​ឡើង​ចំនួន ៣៤,៦% ឬពី ១១ ០២០នាក់ ទៅ ១៤ ៨៣៧នាក់ ក្នុងរយៈពេល​ដូចគ្នានេះដែរ។

ដោយឡែក​ករណីជំងឺឡើងសម្ពាធឈាម ឬជំងឺលើសឈាម ក៏រក​ឃើញ​ថា មានការកើនឡើងដែរ ពោលគឺពី ៣១៩ ៦១០ករណី ទៅ ៣៦៦ ១៥៧ករណី ពីខែសីហា ឆ្នាំ២០២៣ ដល់ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤ ធៀបនឹង​រយៈពេល​ដូចគ្នា​ពីខែសីហា ឆ្នាំ២០២២ ដល់ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៣ ។ ហើយ​អ្នកជំងឺ​ឡើងសម្ពាធឈាន​ដែលចូលសម្រាកនៅមន្ទីរពេទ្យ​បានកើន ពី ២៤ ២៩២នាក់ ទៅ ៣០ ៣៩៧នាក់ ក្នុងរយៈពេល​ដូចគ្នា។

តាមរយៈ​តួលេខនៃរបាយការណ៍ខាងលើនេះ ឯកឧត្តមសាស្រ្តាចារ្យ ឈាង រ៉ា រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសុខាភិបាល បានអំពាវនាវដល់ប្រជាពលរដ្ឋម្នាក់ៗ ត្រូវការពារខ្លួនឱ្យបាន ដើម្បីកុំឱ្យជួបប្រទះបញ្ហាសុខភាពដោយសារជំងឺទឹកនោមផ្អែម។ ជាពិសេស ដាក់ការប្ដេជ្ញាចិត្តនេះ តាំងពីវ័យនៅមិនទាន់មានបញ្ហាសុខភាពឡើងទៅ។

រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសុខាភិបាលមានប្រសាសន៍ថា សុខភាព ស្ថិតក្នុងជម្រើសរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ អ្នកជំងឺ និងក្រុមគ្រួសារ ដែលទាមទារការពន្យល់ និងសម្រេចចិត្តឱ្យបានសមស្រប។

ជំងឺទឹកនោមផ្អែម ត្រូវ​បានចាត់ទុកគឺជាបញ្ហា​សុខភាពសាធារណៈធ្ងន់ធ្ងរនៅលើពិភពលោក ដោយ​បានធ្វើ​ឱ្យ​មនុស្ស​ប្រមាណ ១លាន៥សែននាក់​ស្លាប់ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ បើតាមលោកវេជ្ជបណ្ឌិត លី រតនា ឯកទេសព្យាបាលជំងឺទូទៅ នៃមន្ទីរពេទ្យជាតិ តេជោសន្តិភាព ជំងឺទឹកនោមផ្អែមត្រូវ​បានចែកចេញជាពីរ គឺ ជំងឺទឹកនោមផ្អែមប្រភេទទី១ និង​ជំងឺទឹកនោមផ្អែម​ប្រភេទទី២។ ជំងឺទឹកនោមផ្អែម​ប្រភេទទី១ គឺកើតឡើងដោយសារលំពែងបាត់បង់សមត្ថភាពផលិតអាំងស៊ុយលីន ដែលជាអរម៉ូនរក្សាតុល្យភាពជាតិស្ករក្នុងរាងកាយ ចំណែកប្រភេទទី២ គឺកើតឡើងដោយសារបញ្ហាធាត់លើសទម្ងន់ តាមរយៈការបរិភោគជាតិស្ករច្រើន ជាតិខ្លាញ់ច្រើន ក្នុងរយៈពេលយូរដែលជាកត្តាជំរុញឱ្យកើតជំងឺទឹកនោមផ្អែម។

លោកវេជ្ជបណ្ឌិត លី រតនា បន្ថែមថា ប្រសិនបើប្រជាជនកម្ពុជាប្រឈមនឹងជំងឺទឹកនោមផ្អែមច្រើន អាចជួបប្រទះបញ្ហាចំនួន២ ទី១.អ្នកជំងឺនឹងក្លាយជាបន្ទុកគ្រួសារ នាំឱ្យបាត់ផលិតភាពការងារ បាត់បង់ប្រាក់ចំណូលផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារ និងទី២. អ្នកជំងឺក្លាយជាបន្ទុករដ្ឋ ដោយសារបាត់បង់កម្លាំងពលកម្ម នាំឱ្យសេដ្ឋកិច្ចធ្លាក់ចុះ ហើយរដ្ឋាភិបាលត្រូវចំណាយថវិកាដើម្បីព្យាបាល។

យ៉ាងណាក៏ដោយ លោកវេជ្ជបណ្ឌិតបានលើកទឹកចិត្តដល់ប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់រូប ពិសេសយុវជនដែលពុំទាន់មានបញ្ហាសុខភាពណាមួយ ត្រូវគិតគូរថែរក្សាសុខភាព ក្នុងនោះទី១.ត្រូវធ្វើលំហាត់ប្រាណ ៣ថ្ងៃក្នុងមួយសប្ដាហ៍ (ម្តងៗកន្លះម៉ោង) ដូចជា ដើរ រត់ ជិះកង់ជាដើម, ទី២. ទទួលទានរបបអាហារឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ដោយកម្រិតជាតិស្ករ អំបិល ខ្លាញ់ ក្នុងបរិមាណតិច និងទី៣. ការជំរុញផ្សព្វផ្សាយ ពីតួអង្គពាក់ព័ន្ធ អំពីវិធានការការពារជំងឺមិនឆ្លង ដើម្បីឱ្យប្រជាជនបានដឹងច្បាស់អំពីការថែរក្សាសុខភាព។

បើតាមលោកវេជ្ជបណ្ឌិត លី រតនា របបអាហារ ជាកត្តាសំខាន់អាចជួយឱ្យជៀសផុតពីជំងឺមិនឆ្លង រួមមាន ជំងឺលើស​សម្ពាធឈាម ជំងឺមហារីក ជំងឺបេះដូង ជំងឺដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល និងជំងឺទឹកនោមផ្អែម។ លោកថា កាលណាប្រជាពលរដ្ឋ យល់ដឹងអំពីការទទួលទានអាហារសមស្រប នឹងកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺមិនឆ្លង ជាសេសជំងឺទឹកនោមផ្អែម។

តាម​របាយការណ៍​របស់អង្គការ​សុខភាពពិភពលោក នៅឆ្នាំ២០២១ អ្នកកើតជំងឺទឹកនោមផ្អែម​នៅទូទាំង​ពិភពលោក​មានសរុបប្រមាណ ៥៣៧លាននាក់ ហើយ​គេ​បានធ្វើការ​ប៉ាន់ប្រមាណថា វាអាច​នឹង​កើនឡើង​ដល់ ៧៨៣លាននាក់ នៅក្នុងឆ្នាំ​២០៤៥ ពោលគឺនៅពេលនោះមនុស្សម្នាក់ ក្នុងចំណោម​៨នាក់ អាច​នឹងកើតជំងឺនេះ៕