ព្រឹត្តិការណ៍ព័ត៌មាន
ចំណេះជីវិត
ជំនាញ
យុវជនឆ្នើម
អប់រំកុមារតូច
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍
មាតិកាឌីជីថល
អនាគត
ពន្លកបៃតង
កម្ពុជា 360°
ក្នុងសិក្ខាសាលាស្តីពី “ម៉ូលដែលនៅក្នុងអក្ខរវិធីសំណងសូរសព្ទនៃពាក្យកម្ចីក្នុងភាសាខ្មែរបច្ចុប្បន្ន” ដែលរៀបចំដោយក្រុមប្រឹក្សាជាតិភាសាខ្មែរ នៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា កាលពីពេលថ្មីៗនេះ ឯកឧត្តមបណ្ឌិតសភាចារ្យ សុខ ទូច ប្រធានរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា បានផ្តល់អនុសាសន៍ថា ខ្មែរគួរតែព្យាយាមប្រើប្រាស់ភាសាកំណើតរបស់ខ្លួនឱ្យបានអស់ពីលទ្ធភាព មុននឹងការប្រើប្រាស់ភាសាកម្ចីជាភាសាបរទេសផ្សេងៗ ក្រៅពីភាសាបាលីសំស្រ្កឹត ដែលត្រូវបានធ្វើខ្មែរនីយកម្មចូលមកក្នុងភាសាខ្មែរ។
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត សុខ ទូច មានប្រសាសន៍ថា ជាតិសាសន៍នីមួយៗ យើងអាចបាត់បង់អ្វីបាន ប៉ុន្តែមិនអាចបាត់បង់ វប្បធម៌ អរិយធម៌ និងភាសាកំណើតរបស់ខ្លួនបានទេ។ ដូច្នេះ យើងត្រូវរួមគ្នាដើម្បីផលប្រយោជន៍សង្គមជាតិ និងមនុស្សជំនាន់ក្រោយ។ ឯកឧត្តមថា ដូនតាខ្មែរ អាចបង្កើតអង្គរវត្តសម្រាប់យើងជាមនុស្សជំនានក្រោយ ដូច្នេះ យើងក៏ត្រូវបន្សល់នូវកេរដំណែលសម្រាប់មនុស្សជំនាន់ក្រោយផងដែរ។
ឯកឧត្ដមបណ្ឌិត ហ៊ាន សុខុម ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាជាតិភាសាខ្មែរបានមានប្រសាសន៍លើកឡើងថា ក្នុងសម័យសាកលភាវូបនីយកម្ម ការអភិរក្ស និងការអភិវឌ្ឍភាសាជាតិពិតជាមានសារៈសំខាន់ដើម្បីរក្សាអត្តសញ្ញាណជាតិ និងការអភិវឌ្ឍ។ ការបង្កើតពាក្យបច្ចេកទេសថ្មីៗ គឺជាភារកិច្ចមួយដែលមិនអាចចៀសវាងបាន នៅខណៈដែលយើងផ្ដល់ឋានៈភាសា និងអក្សរខ្មែរជាភាសានិងអក្សរផ្លូវការ។ នៅពេលដែលភាសាខ្មែរយើងមានពាក្យកាន់តែច្រើន និងការប្រើប្រាស់ឯកភាពគ្នា នោះការសិក្សា ការស្រាវជ្រាវ ការងារក្នុងក្រសួងស្ថាប័ន ក្នុងវិស័យអាជីវកម្ម ឬទំនាក់ទំនងនានា នឹងមានភាពងាយស្រួល ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព និងស័ក្តិសិទ្ធិភាព។
បើតាមឯកឧត្ដមបណ្ឌិត ហ៊ាន សុខុម ក្រុមប្រឹក្សាជាតិភាសាខ្មែរបានរៀបចំសិក្ខាសាលាច្រើនដងរួចមកហើយ ដើម្បីស្រង់មតិយោបល់និងអនុសាសន៍ ពីអ្នកចូលរួម ពីសាធារណជន ដែលក្នុងនោះ មតិយោបល់ជាច្រើន ស្នើយោបល់ថា គួរយកតាមលំនាំសូរដែលភាសាខ្មែរមានស្រាប់ ដើម្បីជំនួសសូរនៅក្នុងពាក្យភាសាបរទេស។ ដូច្នេះ ការសិក្សាអំពីបញ្ហាឆ្លើយគ្នារវាងសូរនិងអក្សរក្នុងប្រព័ន្ធសំណេររបស់ខ្មែរយើងនៅក្នុងលក្ខណៈជាប្រព័ន្ធពិតជាសំខាន់។
បើតាមក្រុមប្រឹក្សាជាតិភាសាខ្មែរ បានឱ្យដឹងថា សិក្ខាសាលាស្ដីពី «ម៉ូដែលនៅក្នុងអក្ខរវិធីសំណងសូរសព្ទនៃពាក្យកម្ចីក្នុងភាសាខ្មែរបច្ចុប្បន្ន» ត្រូវបានរៀបចំឡើងក្នុងគោលបំណងបង្ហាញពីលទ្ធផលនៃការស្រាវជ្រាវបែបវិទ្យាសាស្ត្រទាក់ទងនឹងការបង្ហាញពីផែនទីតម្រាយនៃភាពឆ្លើយតបគ្នារវាងសទ្ទតានិងអក្សរ (phoneme-grapheme mapping) ក្នុងការធ្វើខ្មែរនីយកម្មសូរនៃភាសាបរទេសដែលគ្មានក្នុងប្រព័ន្ធសទ្ទតាភាសាខ្មែរឱ្យស្របតាមសូរនៃភាសាខ្មែរដែលមានស្រាប់ ដោយយកលំនាំតាមម៉ូដែលខ្មែរនីយកម្មនៃភាសាបាលីសំស្ក្រឹតដែលបានអនុវត្តដោយជោគជ័យរួច មកហើយក្នុងវចនានុក្រមខ្មែរ បោះពុម្ពដោយពុទ្ធសាសនបណ្ឌិត្យ គ្រាទី៥ ឆ្នាំ១៩៦៧-១៩៦៨ ផែនទីតម្រាយនៃភាពឆ្លើយតបគ្នារវាងសទ្ទតានិងអក្សរ (phoneme-grapheme mapping)ដែលជាលទ្ធផលនៃការស្រាវជ្រាវនេះ មានគោលបំណងធ្វើឱ្យមានភាពងាយស្រួល និងធ្វើឱ្យមានឯកភាព ក្នុងកម្ចីសូរសព្ទដែលអាចសម្រេចជាគោលការណ៍ឯកភាពមួយអនុវត្តក្នុងភាសាខ្មែរទៅអនាគត ព្រមទាំងអាចរក្សាបាននូវអត្តសញ្ញាណជាតិ៕
