ព្រឹត្តិការណ៍ព័ត៌មាន
ចំណេះជីវិត
ជំនាញ
យុវជនឆ្នើម
អប់រំកុមារតូច
ព័ត៌មានអាហារូបករណ៍
មាតិកាឌីជីថល
អនាគត
ពន្លកបៃតង
កម្ពុជា 360°
បច្ចុប្បន្នមនុស្សជាច្រើនកំពុងចំណាយពេលវេលារបស់ខ្លួនទៅលើការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គម ឬអនឡាញដែលជាកន្លែងទទួល និងចែករំលែកព័ត៌មានថ្មីចាស់ និងទស្សនៈចម្រុះ ដែលកំពុងជះផលអវិជ្ជមានយ៉ាងខ្លាំងទៅលើសង្គម ប្រសិនមិនមានការពិចារណាច្បាស់លាស់។ ចំណោទបញ្ហាកើតឡើងត្រង់ថា មនុស្សមួយចំនួនគ្រាន់តែអានចំណងជើងមាតិកា រួចចុច ពេញចិត្ត (Like) ចែករំលែក (Share) និងឆ្លើយឆ្លងមតិយោបល់ (Comments) ដោយមិនបានចូលអានអត្ថបទទាំងស្រុងឱ្យយល់ស៊ីជម្រៅនោះទេ។
ទាក់ទងទៅនឹងបញ្ហានេះ ឧកញ៉ា ប៉ិច បូឡែន អគ្គនាយកវេសឡាញគ្រុប បានលើកឡើងថា មនុស្សម្នាក់ៗ គួរមានការវិភាគ ឬពិចារណាស៊ីជម្រៅ (critical thinking) លើបញ្ហាណាមួយ មុននឹងសម្រេចចិត្តបញ្ចេញយោបល់ ឬចែករំលែករឿងរ៉ាវណាមួយក្នុងបណ្តាញសង្គម។
“លោកឧកញ៉ា ប៉ិច បូឡែន “អ្នកទាំងអស់គ្នា គួរគិតឱ្យបានច្បាស់លាស់ពីបរិបទ ឫសកល និងដំណើររឿងឱ្យបានច្បាស់លាស់មុននឹង Like, Share ឬ Comment ព្រោះបើមិនដូច្នោះទេ វានឹងបង្ករគ្រោះថ្នាក់ដល់សង្គមរបស់យើងជាក់ជាមិនខាន”
លោកបន្តថា មុននឹងចែកចាយមាតិកាណាមួយក្នុងបណ្តាញសង្គម គួរស្វែងរកប្រភពរបស់វា ឬឆែកមើលប្រភពផ្សេងៗទៀតដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធ (cross check) ដើម្បីទទួលបានគំនិតកាន់តែទូលំទូលាយរហូតឈានដល់ការបង្កើតជាសេចក្តីសន្និដ្ឋានដែលមានប្រយោជន៍សម្រាប់ខ្លួនឯង និងសង្គមជាតិ។
លោកបញ្ជាក់ចំណុចត្រង់នេះថា អ្វីដែលអាចផ្ទៀងផ្ទាត់បាននោះ គឺប្រភពរបស់បណ្តាញសារព័ត៌មាននោះ ថាតើវាជាសារព័ត៌មានស្របច្បាប់ ឬជាបណ្តាញសារព័ត៌មានដែលមានគេទទួលស្គាល់ដែរឬទេ? បន្ថែមពីលើនេះ គួរមើលប្រភពដែលផ្តល់បទសម្ភាស ឬប្រភពទិន្នន័យដែលស្ថាប័ននោះបានដកស្រង់យកមកផ្សព្វផ្សាយ ថាជាប្រភពដែលគួរឱ្យទុកចិត្តបាន ឬគ្រាន់តែជាប្រភពដែលទទួលបានពីបណ្តាញក្លែងក្លាយ។ គួរពិនិត្យមើលប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយផ្សេងៗឱ្យបានពីរ ឬបី ឬផ្ទៀតផ្ទាត់ជាមួយនឹងបណ្តាញផ្សព្វផ្សាយរបស់ស្ថាប័នផ្លូវការដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងសាច់រឿងនោះជាមុនសិន។
ឧទាហរណ៍ ប្រសិនបើព័ត៌មាននោះផ្សព្វផ្សាយពីបញ្ហាសុខាភិបាល យើងគួរផ្ទៀតផ្ទាត់ជាមួយនឹងគេហទំព័រ ឬបណ្តាញផ្សព្វផ្សាយរបស់ក្រសួងសុខាភិបាលជាមុនសិន ដើម្បីធានាថាព័ត៌មានដែលបានចេញផ្សាយនោះជាព័ត៌មានពិត មានប្រយោជន៍ មិនមែនជាព័ត៌មានក្លែងក្លាយ ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់ខ្លួនឯង និងសង្គម។
“ប្រសិនបើមើលឃើញច្បាស់ហើយថា វាជាព័ត៌មានពិត អាចបន្តផ្សព្វផ្សាយ ដើម្បីចែករំលែកចំណេះដឹង ឬព័ត៌មានដើម្បីឱ្យមានការចូលរួមដោះស្រាយស្រាយឱ្យកាន់តែប្រសើរ តែប្រសិនបើវាជាព័ត៌មានក្លែងក្លាយវិញ (fake news) គួរកុំចូលរួម Like, Share ឬ បញ្ចេញមតិ (comment) ឱ្យសោះ។ គួរប្រាប់ ឬពន្យល់ណែនាំមិត្តិភក្តិ ដើម្បីឱ្យគ្រប់គ្នាបានគិតពិចារណាស៊ីជម្រៅ ហើយយល់ថាព័ត៌មានដែលគេកំពុងផ្សាយនោះជារឿងមិនសមហេតុផល”
លោកឧកញ៉ា ប៉ិច បូឡែន ។
លោកបញ្ជាក់ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះបន្ថែមថា បើនិយាយពីច្បាប់ ការបង្កើតព័ត៌មានមិនពិតអាចប្រឈមមុខជាមួយនឹងបញ្ហាផ្លូវច្បាប់។ ពេលខ្លះសូម្បីតែការចុច Like, Share និង Comment ដែលមានផលអវិជ្ជមានដល់សង្គមជាតិ ក៏អាចនឹងនាំផលអន្តរាយដល់ខ្លួនឯងផងដែរ។ ហេតុនេះ មុននឹងសម្រេចចិត្ត Like, Share ឬ Comment លើបណ្តញសង្គម សូមគិតឱ្យបានល្អិតល្អន់។
“យើងទាំងអស់គ្នាគួរប្រយ័ត្នប្រយែងឱ្យបានខ្លាំងលើចំណីគំនិតដែលមានលើបណ្តាញសង្គម មុននឹងយកមកដាក់ក្នុងគំនិត។ កុំចេះតែចុច Like, Share ឬ Comment ដើម្បីជំរុញព័ត៌មានមិនពិត (fake news) ឱ្យកាន់តែទាក់ទាញឡើង តែគួរផ្តល់តម្លៃលើខ្លឹមសារ គោលគំនិត ដែលមានប្រយោជន៍ពិតប្រាកដ។ យើងគួររួមគ្នាប្រើបណ្តាញសង្គមឱ្យបានល្អ ឱ្យមានភាពរីកចម្រើនដល់ខ្លួនឯង និងសង្គមជាតិយើង”
លោកឧកញ៉ា ប៉ិច បូឡែន បូឡែន
ជីវប្រវត្តិ: កញ្ញា សៅ សុធារ៉ា កំពុងសិក្សាផ្នែកប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយនិងសារគមនាគមន៍ នៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ។ កញ្ញាធ្លាប់ជាអ្នកសរសេរអត្ថបទជាភាសាខ្មែរ និងបកប្រែឲ្យស្ថាប័នឯកជនមួយកន្លែង។ បច្ចុប្បន្ន សុធារ៉ា ជាអ្នកយកការព័ត៌មានអប់រំឲ្យសារព័ត៌មាន AMS Education។
របាយការណ៍សំខាន់
ព័ត៌មានទូទៅ
ករណីក្លែងបន្លំសញ្ញាបត្រ វិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជា កំពុងចាត់វិធានការតាមនីតិវិធីផ្ទៃក្នុង និងតាមផ្លូវច្បាប់
AI មិនមែនធ្វើឱ្យសិស្សខ្ជិលទេ បើចេះប្រើត្រឹមត្រូវ ៖ អ្នកជំនាញជំរុញឱ្យកម្ពុជាប្រើ AI ដើម្បីលើកកម្ពស់ការអប់រំ
រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងមុខងារសាធារណៈ ជំរុញសិស្សានុសិស្សប្រឹងប្រែងរៀនឱ្យអស់ពីលទ្ធភាព សម្រាប់ការប្រឡងបាក់ឌុបនាពេលខាងមុខ
UNFPA និង NCDM រួមគ្នាពង្រឹងការការពារស្ត្រី និងក្មេងស្រីពីអំពើហិង្សាក្នុងគ្រាមានអាសន្ន
របៀបរៀបចំជីវិត និងបង្កើនប្រសិទ្ធភាពសិក្សាក្នុងជីវិតជានិស្សិតសាកលវិទ្យាល័យ
ឱកាសអភិវឌ្ឍជំនាញស្រាវជ្រាវអន្តរជាតិ នៅ University of Jyväskylä ប្រទេសហ្វាំងឡង់
កម្ពុជា-ចិន ចាប់ដៃគ្នាបណ្តុះបណ្តាលជំនាញរថយន្តអគ្គិសនី ខណៈតម្រូវការកម្លាំងពលកម្មកំពុងមានសន្ទុះ
រដ្ឋមន្រ្តី ៖ វឌ្ឍនភាពកំណែទម្រង់វិស័យអប់រំក្នុងរយៈពេល១០ឆ្នាំ បានផ្លាស់ប្ដូរទាំងវប្បធម៌សាលារៀន និងគុណភាពនៃប្រព័ន្ធអប់រំនៅកម្ពុជា
CFE រៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ «រត់ដើម្បីការអប់រំកុមារព្រំដែន» ខណៈកុមារជិត ៧ពាន់នាក់នៅតំបន់ព្រំដែនបន្តរងផលប៉ះពាល់ពីជម្លោះ
អាហារូបករណ៍សាច់ប្រាក់ថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ ទៅសិក្សានៅសាកលវិទ្យាល័យ Macquarie University ប្រទេសអូស្ត្រាលី
កម្មវិធីពិសេសរបស់ AMS EDUCATION
ព័ត៌មានសង្ខេប
