អរម៉ូនគឺជាសារធាតុម៉ូលេគុល ផលិតដោយសារពាង្គកាយពហុកោសិកា ដែលផ្សារភ្ជាប់ទៅផ្នែកផ្សេងៗ នៃរាងកាយរបស់មនុស្ស រួមទាំងសរីរាង្គ ជាលិកា និងខួរក្បាល។ វាមានឥទ្ធិពលខ្លាំងទៅលើគីមីសាស្ត្រខួរក្បាល សុខភាពផ្លូវចិត្ត និងអារម្មណ៍។ នេះជាការលើកឡើងរបស់អ្នកជំនាញចិត្តសាស្ត្រ។

លោក ប៊ុន លឹមហ៊ួរ អ្នកចិត្តសាស្រ្ត និងជាសមាជិកអ្នកចិត្តសាស្រ្ត អាមេរិក (APA Member,2024) មានប្រសាសន៍ថា បើផ្អែកលើអ្នកជំនាញសិក្សាផ្អែកអរម៉ូន និងគ្រូពេទ្យផ្នែកវិកលវិទ្យា យើងមើលឃើញថា អរម៉ូន ដើរតួនាទីសំខាន់មែនទែន សម្រាប់សុខភាពផ្លូវចិត្តរបស់យើង។

អរម៉ូន ដែលមានទំនាក់ទំនងនឹងសុខភាពផ្លូវចិត្ត

លោក ប៊ុន លឹមហ៊ួរ លើកឡើងថា បើផ្អែកតាម Harvard medical school ឆ្នាំ២០២៤ បង្ហាញថា អរម៉ូនមួយក្រុម ដែលត្រូវបានគេឱ្យឈ្មោះថា ជាអរម៉ូនអារម្មណ៍ល្អ ដោយសារតែអារម្មណ៍រីករាយ និងអារម្មណ៍មួយចំនួន ដែលវាអាចផលិតមកដោយធម្មជាតិ និងស្វ័យប្រវត្តិ, ហើយអរម៉ូនទាំងនោះត្រូវបានគេចាត់ទុកថា ជាការបញ្ជូន ឬជាសារធាតុឆ្ពោះទៅប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទ។ 

លោកបន្តថា អរម៉ូនមួយក្រុមនោះ មានដូចជា ១. ដូប៉ាមីន ២. សឺរ៉ូតូនីន ៣. អង់ដូហ្វីន ៤. អុកស៊ីតូស៊ីន, អរម៉ូនល្អទាំងបួន គឺជាចំណុចសំខាន់ក្នុងការទ្រទ្រង់ជីវិតមនុស្សយើងម្នាក់ៗ ឬអាចឱ្យអត្ថន័យថា ជាតម្រូវការជាមូលដ្ឋាន ប្រៀបដូចជា អាហារទ្រទ្រង់រាងកាយយើងសំខាន់ៗដូចគ្នា ដែលធ្វើឱ្យរាងកាយមាំទាំផ្លូវចិត្តល្អ។

ខណៈអរម៉ូនមួយប្រភេទទៀត ត្រូវបានគេស្គាល់ថា ជាអរម៉ូនដែលនាំឱ្យមានឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានទៅលើសុខភាពផ្លូវចិត្ត ដោយជាទូទៅត្រូវបានគេស្គាល់ថា ជាអរម៉ូន ករទីសូល។ វាអាចធ្វើដំណើរទៅកាន់ចរន្តឈាម ទៅដល់សរីរាង្គជាច្រើននៃរាង្គកាយរបស់យើង ដែលជាហេតុ​ ធ្វើឱ្យសរីរាង្គទាំងនោះមានការផ្លាស់ប្ដូរ ហើយបង្កើនសមត្ថភាព ក្នុងការទប់ទល់នឹងស្ថានភាពអាសន្ន ឬតានតឹង ដែលបុគ្គលម្នាក់ៗបានជួប។

តួនាទីអរម៉ូនវិជ្ជមានទាំងបួនប្រភេទ

អ្នកជំនាញខាងលើពន្យល់ធ្វើការពន្យល់ដូចតទៅនេះ ៖

១. ដូប៉ាមីន យើងអាចនិយាយបានថា វាជាសារធាតុគីមី ឬអរម៉ូន ដែលប្រៀបដូចជា ការបញ្ចូល ឬក៏ជាផ្លូវមួយ នាំឱ្យបុគ្គល មនុស្សមានអារម្មណ៍សប្បាយចិត្តរីករាយនៅក្នុងជីវិត។ វាប្រៀបដូចជា រង្វាន់ ឬជាអំណោយមួយ ទៅកាន់នរណាម្នាក់ ដើម្បីទទួលបាននូវអំណរសេចក្ដីត្រេកអរ សេចក្ដីសង្ឃឹមជាដើម។

២. សឺរ៉ូតូនីន ជាសារធាតុជំរុញអារម្មណ៍ចេញពីធម្មជាតិដោយស្វ័យប្រវត្តិ ហើយវាអាចទប់ទល់នឹងជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត ខណៈនៅបច្ចុប្បន្ននេះ យើងឃើញថា ក្រុមមនុស្សវ័យជំទង់គឺត្រូវបានរាយការណ៍ថា តាំងពី ២០២២មកដល់ឥឡូវនេះ មនុស្សវ័យជំទង់កម្ពុជា ដែលមានបញ្ហាធា្លក់ទឹកចិត្ត និងឈានរហូតដល់ធ្វើអត្តឃាត មានរហូតដល់ជាង ៨០០នាក់​​ ដែលនេះជាតួរលេខមួយធំ។ ដូច្នេះ មានន័យថា ការជំរុញអរម៉ូនសេរ៉ូតូនីន នៅកម្ពុជា មានកម្រិតនៅឡើយ។ 

៣. អង់ដូហ្វីន ប្រៀបដូចជាថ្នាំបំបាត់ការឈឺចាប់នៃអារម្មណ៍ពីធម្មជាតិ និងបំបាត់ការឈឺចាប់របស់ខួរក្បាល។ អរម៉ូននេះ ក៏អាចបញ្ចេញនូវស្ត្រេស និងអារម្មណ៍សុខុមាលភាពដូចគ្នាដែរ។ 

៤. អុកស៊ីតូស៊ីន គឺជាអរម៉ូនសេចក្ដីស្នេហា ឬអរម៉ូនសេចក្ដីស្រឡាញ់ វាជាអរម៉ូនសំខាន់មួយ ដែលទ្រទ្រង់ជីវិតមនុស្សយើង ឱ្យរស់រានបាន, ទទួលយក ឬក៏មានសេចក្ដីអំណរ ទទួលស្គាល់ការពិត និងមានសេចក្ដីសង្ឃឹម៕