ការស្រាវជ្រាវលក្ខណៈវិទ្យាសាស្ត្រជាច្រើន បានបង្ហាញថា មនុស្សមួយចំនួនធំ មានទំនាក់ទំនងអវិជ្ជមានជាមួយខ្លួនឯង។ ពួកគេចូលចិត្តរិះគន់ខ្លួនឯង និងមើលឃើញខ្លួនឯងក្នុងរូបភាពអវិជ្ជមាន។ ប៉ុន្តែប្រសិនបើអ្នកសង្កេតឃើញថា អ្នកជាបុគ្គលដែលមិនមានទម្លាប់និយាយ ប្រយោគ ៥ ឃ្លាខាងក្រោមនេះ នោះមានន័យថា អ្នកគឺជាមនុស្សដែលមានផ្នត់គំនិតវិជ្ជមាន និងសុខភាពផ្លូវចិត្តរឹងមាំ ហើយចំណុចទាំងពីរនេះ នឹងជួយអ្នកឱ្យឈានដល់ការសម្រេចបាននូវសក្តានុពលពិតប្រាកដរបស់អ្នក។

១. ខ្ញុំមិនល្អគ្រប់គ្រាន់ ៖ ពាក្យមួយឃ្លានេះ គឺជាមេរោគដ៏គ្រោះថ្នាក់ ដែលកំពុងដំណើរការក្នុងខួរក្បាលរបស់មនុស្សភាគច្រើន។ ជាលក្ខណៈវិទ្យាសាស្ត្រ ខួរក្បាលរបស់យើង ផ្ដោតលើរឿងអវិជ្ជមានច្រើនជាងរឿងវិជ្ជមាន។ ជាក់ស្ដែង ប្រសិនបើអ្នកទទួលបានការកោតសរសើរចំនួន ៩ និងការរិះគន់ចំនួន ១ នោះអ្នកនឹងផ្ដោតទៅលើការរិះគន់ ច្រើនជាងពាក្យសរសើរ ដែលអ្នកទទួលបាន។ បើតាមការស្រាវជ្រាវបង្ហាញថា ពាក្យ «ខ្ញុំមិនល្អគ្រប់គ្រាន់» មួយឃ្លានេះ អាចធ្វើឱ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ថប់បារម្ភ និងធ្លាក់ទឹកចិត្ត។ ដូច្នេះ ជំនួសឱ្យការប្រើពាក្យនេះ អ្នក​ជំនាញណែនាំឱ្យអ្នកប្រើប្រយោគ ឬឃ្លាថា តើអ្វីទៅល្អពិសេស និងភាពខ្លាំងរបស់ខ្ញុំ? ហើយផ្ដោតលើការធ្វើរឿងនោះឱ្យបានល្អបំផុត។

២. ខ្ញុំនឹងមិនអាចរៀនអ្វីដែលថ្មីបានទេ ៖ ពាក្យមួយឃ្លានេះ មិនត្រឹមតែធ្វើឱ្យអ្នកខូចចិត្តប៉ុណ្ណោះទេ វាក៏មិនសមស្របតាមលក្ខណៈវិទ្យាសាស្ត្រដែរ។ តាមពិតទៅ ខួរក្បាលរបស់មនុស្សគឺងាយបត់បែន ហើយអាចបន្តផ្លាស់ប្ដូរ និងអភិវឌ្ឍរហូតដល់វ័យចំណាស់, បាតុភូតនេះ ត្រូវបានអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រហៅថា neuroplasticity ។ អ្នកមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីរៀនសូត្រអ្វីដែលថ្មី នៅពេលណាមួយក៏បាន ហើយអ្នកអាចអភិវឌ្ឍជំនាញនោះបានគ្រប់ពេល។

៣. ខ្ញុំជាមនុស្សបរាជ័យ ៖ ការប្រើពាក្យនេះមកកាន់ខ្លួន​ឯង អាចធ្វើឱ្យអ្នកមានជំនឿថា អ្នកនឹងមិនអាចសម្រេចភាពជោគជ័យក្នុងជីវិតបាននោះទេ។ មែនទែនទៅ ផ្នត់គំនិតនេះ មិនត្រឹមត្រូវនោះទេ។ ទោះបីជាអ្នកមិនអាចសម្រេចគោលដៅជាក់លាក់ណាមួយ ក្នុងជីវិតរបស់អ្នកក៏ដោយ វាមិនមានន័យថា អ្នកជាបុគ្គលបរាជ័យឡើយ។ ជារឿយៗនៅពេលដែលអ្នកមិនអាចសម្រេចកិច្ចការអ្វីមួយ ឱ្យសមតាមបំណងរបស់អ្នក នោះគឺជាពេលវេលាមួយ ដែលអ្នកអាចរៀនសូត្រពីជីវិត និងធ្វើឱ្យអ្នកកាន់តែឆ្លាត យល់ដឹងកាន់តែច្រើន និងចាស់ទុំ។

៤. ខ្ញុំល្ងង់ណាស់ ៖ វាគឺជាការឈឺចាប់ណាស់ នៅពេលដែលនរណាម្នាក់ ហៅអ្នកថាល្ងង់ ហើយនរណាម្នាក់នោះ ក៏អាចជាអ្នកខ្លួនឯងដែរ។ ការប្រើពាក្យបែបនេះ នៅពេលធ្វើកិច្ចការអ្វីមួយមិនបានល្អ អាចធ្វើឱ្យអ្នក លែងចង់ធ្វើ ឬបញ្ឈប់ការព្យាយាម។ ជំនួសឱ្យការប្រើពាក្យនេះ អ្នកអាចនិយាយថា «គ្មាននរណាម្នាក់ល្អឥតខ្ចោះនោះទេ» ឬ «មនុស្សគ្រប់គ្នាសុទ្ធតែធ្លាប់ធ្វើខុស» ។ ម្យ៉ាងតាមការស្រាវជ្រាវ រកឃើញថា អ្នកដទៃមិនវិនិច្ឆ័យអ្នកខ្លាំង ដូចអ្នកគិតនោះទេ នៅពេលអ្នកបង្ករកំហុសដែលគួរឱ្យអាម៉ាស់ណាមួយ។

៥. ខ្ញុំមិនល្អដូចគេ ៖ នៅពេលអ្នកប្រៀបធៀបខ្លួនឯងជាមួយអ្នកដទៃ អ្នកនឹងងាយមានអារម្មណ៍ថា អ្នកមិនល្អ ឬមិនមានសមត្ថភាពគ្រប់គ្រាន់ ប៉ុន្តែការពិតទៅនេះមិនមែនជាការពិតទេ។ មនុស្សម្នាក់ៗសុទ្ធតែមានចំណុចពិសេស និងចំណុចខ្លាំងរៀងៗខ្លួន។ ការស្រាវជ្រាវបង្ហាញថា ការផ្ដោតលើចំណុចខ្លាំង និងលក្ខណៈពិសេសខ្លួនឯង នឹងជួយឱ្យអ្នកមានភាពធន់ និងជឿជាក់លើខ្លួនឯង ហើយអ្នកនឹងស្រឡាញ់ ព្រមទាំង​ឱ្យតម្លៃខ្លួនឯងខ្ពស់ជាងមុន៕