ក្នុងយុគសម័យដែលមានព័ត៌មានសុខភាពជន់ជោរ សូម្បីតែអ្នកជំនាញក៏ជួនកាលមានទស្សនៈផ្ទុយគ្នាដែរ ដែលធ្វើឱ្យសាធារណជនពិបាកក្នុងការសម្រេចចិត្តថា តើវិធីសាស្ត្រណាដែលត្រឹមត្រូវពិតប្រាកដ។ ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី ការស្រាវជ្រាវវេជ្ជសាស្ត្រទំនើបបានរកឃើញចំណុចរួម និងភស្តុតាងរឹងមាំមួយចំនួន ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះក្នុងការទ្រទ្រង់សុខភាពរាងកាយ និងចិត្តឱ្យរឹងមាំ។

ខាងក្រោមនេះជាមគ្គុទ្ទេសក៍សុខភាពផ្អែកលើការស្រាវជ្រាវបែបវិទ្យាសាស្ត្រ ដែលបែងចែកជាចំណុចសំខាន់ៗសម្រាប់ការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ៖

១. គុណភាពនៃការគេង៖ មូលដ្ឋានគ្រឹះនៃដំណើរការរាងកាយ

មនុស្សជាច្រើនគិតថារឿងញ៉ាំសំខាន់ជាងគេ តែការពិតការគេងមិនគ្រប់គ្រាន់ គឺជាដើមចមធ្វើឱ្យឡើងគីឡូ ឆាប់កើតជំងឺទឹកនោមផ្អែម និងចុះខ្សោយការចងចាំ។ ដូច្នេះ ចូរគេងឱ្យបានស្កប់ស្កល់ ដោយគេង និងភ្ញាក់ពីគេងឱ្យទៀងទាត់តាមដែលរាងកាយត្រូវការ (ជាមធ្យមពី ៧ ទៅ ៨ ម៉ោង)។ ហើយឈប់ចុចទូរស័ព្ទមុនចូលគេង ព្រោះពន្លឺពណ៌ខៀវចេញពីអេក្រង់ទូរស័ព្ទ ឬទូរទស្សន៍ ធ្វើឱ្យខួរក្បាលគិតថានៅជាពេលថ្ងៃ ទើបធ្វើឱ្យពិបាកគេងលក់។ ចូរផ្អាកមើលអេក្រង់យ៉ាងហោចណាស់ ៣០ នាទីមុនពេលចូលគេង។

២. របបអាហារ៖ អាហារដែលគួរទទួលទាន និងអាហារដែលគួរកាត់បន្ថយ

អាហារដែលគួរញ៉ាំឱ្យបានច្រើន
-ត្រី៖ ជាពិសេសត្រីដែលមានខ្លាញ់ល្អ (ដូចជាត្រីសាល់ម៉ុង ឬត្រីសមុទ្រ) ជួយការពារបេះដូង និងកាត់បន្ថយជំងឺភ្លេចភ្លាំងពេលចាស់ទៅ។
-បន្លែស្រស់ និងផ្លែឈើ៖ សម្បូរជាតិសរសៃ និងវីតាមីន ជួយឱ្យប្រព័ន្ធរំលាយអាហារដើរស្រួល និងពង្រឹងប្រព័ន្ធការពាររាងកាយមិនឱ្យងាយឈឺ។
-គ្រាប់ធញ្ញជាតិ៖ ដូចជាគ្រាប់ស្វាយចន្ទី សណ្ដែកដី ឬគ្រាប់ផ្កាឈូករ័ត្ន សុទ្ធតែជាប្រភពថាមពល និងខ្លាញ់ល្អសម្រាប់រាងកាយ។
-សាច់គ្មានខ្លាញ់ និងពងមាន់/ទា (ប្រូតេអ៊ីន)៖ ជួយជួសជុលសាច់ដុំ ធ្វើឱ្យឆ្អែតបានយូរ មិនងាយឃ្លានផ្ដេសផ្ដាសពេលយប់។
-ផឹកទឹកឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់៖ កុំចាំដល់ស្រេកខ្លាំងទើបផឹក។ ទឹកធម្មតាជួយឱ្យឈាមរត់ស្រួល និងកាត់បន្ថយការហត់នឿយ។

អាហារដែលគួរកាត់បន្ថយឱ្យបានច្រើនបំផុត
-ភេសជ្ជៈផ្អែមៗ៖ ទឹកក្រូចកំប៉ុង តែគុជ ទឹកផ្លែឈើប្រអប់ និងភេសជ្ជៈប៉ូវកម្លាំង សុទ្ធតែផ្ទុកជាតិស្ករខ្ពស់ខ្លាំង ដែលជាប្រភពចម្បងនៃជំងឺទឹកនោមផ្អែម លើសឈាម និងខ្លាញ់រុំថ្លើម។ គួរងាកមកផឹកទឹកបរិសុទ្ធ ឬតែគ្មានជាតិស្ករជំនួសវិញ។
-ចំណីកញ្ចប់ និងអាហារបំពងស្រួយ៖ មីកញ្ចប់ ដំឡូងបំពង សាច់ក្រកកែច្នៃ សម្បូរទៅដោយអំបិល ខ្លាញ់មិនល្អ និងប៊ីចេង ដែលធ្វើឱ្យរាងកាយឡើងទម្ងន់ និងខូចសុខភាពសរសៃឈាម។
-កាត់បន្ថយបាយសច្រើនជ្រុល៖ ការញ៉ាំបាយសច្រើនហួសប្រមាណដោយគ្មានបន្លែ ឬសាច់ ងាយធ្វើឱ្យជាតិស្ករក្នុងឈាមឡើងខ្ពស់។

៣. ធ្វើចលនារាងកាយ កុំនៅស្ងៀមមួយកន្លែង

ដើរ ឬរត់តិចៗ៖ ការដើរលឿនៗ រត់ហាត់ប្រាណតិចៗ ឬជិះកង់ ជួយរំលាយខ្លាញ់ក្បាលពោះដែលកកកុញជុំវិញថ្លើម និងពោះវៀន។ ព្យាយាមធ្វើឱ្យបានយ៉ាងតិចកន្លះម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃ ឬ ១៥០ នាទីក្នុងមួយសប្តាហ៍។

ហាត់ពង្រឹងកម្លាំងសាច់ដុំ៖ មិនបាច់ទាល់តែទៅកន្លែងហាត់ប្រាណថ្លៃៗនោះទេ ការធ្វើអាវ៉ង់ (Push-ups) អង្គុយក្រោក (Squats) ឬលើកទម្ងន់ស្រាលៗនៅផ្ទះ ២ ដងក្នុងមួយសប្តាហ៍ ជួយឱ្យឆ្អឹងរឹងមាំ និងដុតរំលាយជាតិស្ករបានល្អ។

៤. ថែទាំចិត្ត និងបរិយាកាសជុំវិញខ្លួន

ត្រូវកម្ដៅថ្ងៃពេលព្រឹកព្រលឹម៖ ពន្លឺព្រះអាទិត្យពេលព្រឹកជួយឱ្យរាងកាយផលិតវីតាមីន D ដែលល្អខ្លាំងសម្រាប់ឆ្អឹង និងជួយកាត់បន្ថយភាពតានតឹងក្នុងអារម្មណ៍។

ចំណាយពេលជាមួយគ្រួសារ និងមិត្តភក្តិ៖ ការជួបជុំ ជជែកលេង និងសើចសប្បាយជាមួយមនុស្សជាទីស្រលាញ់ ជួយបំបាត់ស្រ្តេស និងត្រូវបានពេទ្យបញ្ជាក់ថាជួយឱ្យមនុស្សរស់នៅបានយូរ។

ដកដង្ហើមវែងៗ និងតាំងចិត្តឱ្យស្ងប់៖ ចំណាយពេលត្រឹមតែ ៥ ទៅ ១០ នាទីរាល់ព្រឹក ឬមុនគេង អង្គុយស្ងៀម ដកដង្ហើមវែងៗ និងសម្រួលអារម្មណ៍ ដើម្បីកាត់បន្ថយភាពតានតឹងពីការងារប្រចាំថ្ងៃ។

សុខភាពល្អ មិនមែនកើតឡើងដោយសារលេបថ្នាំប៉ូវថ្លៃៗនោះទេ គឺកើតចេញពីការហូបចុកត្រឹមត្រូវ គេងឱ្យគ្រប់ ធ្វើចលនារាងកាយរាល់ថ្ងៃ និងរក្សាអារម្មណ៍ឱ្យស្រស់ស្រាយ៕